9 april 2010
JGZ Symposium 2010: De jeugdverpleegkundige in het CJG
Organisatie: SCEM Conference Services
Kosten: 185 euro.
Website: www.scem.nl
Locatie: Ede.
Het oude vertrouwde jgz-team gaat in het CJG samenwerken met verloskundigen, peuterspeelzaalleidsters, jeugdmaatschappelijk werk etcetera. In deze bijeenkomst wordt de rol van de jeugdverpleegkundigen en die van de nieuwe collega's behandeld.

Babyfluisteren

Hoe werkt het babyfluisteren?

Ik ben in staat te communiceren met uw kind. Dat gaat via gedachten, die ik vertaal in woorden. Ik kan tijdens zo’n contact ook dingen aan het kind vertellen en daardoor dingen uitleggen. Dat alleen kan een kind al rustig maken want ouders staan er vaak niet bij stil dat het goed is een kind veel te vertellen. En dat gaat in de vorm van mededelingen; er hoeft niets te worden uitgelegd, alleen vertellen wat er gaande is.

Een voorbeeld: Een baby wordt wakker (heeft geen honger) en wordt kort daarna uit de wieg gehaald en ziet een persoon in de kamer, die niet in huis woont. Als dat niet wordt gezegd, kan een kind schrikken omdat hij/zij niet weet wat er gaat gebeuren. Een eenvoudige zin als “Ik haal je uit de wieg omdat Opa en Oma op bezoek zijn” kan al zoveel rust brengen. En daardoor schrikt de baby niet. Je zou het kunnen vergelijken met het hebben van een bel aan de voordeur van een woonhuis. Als de bel gaat is het een aankondiging dat er iemand aan de deur staat. Als de deur niet op slot zou zijn, zou iemand erg schrikken als er plotseling een buitenstaander in de kamer staat. De ouders proberen veiligheid te bieden voor het kind en het aankondigen van veranderingen hoort daarbij.

Wat is “fluisteren”?

Om dit te goed te kunnen beantwoorden wil ik eerst iets uitleggen over de mens en de ingebouwde mogelijkheden om méér te kunnen waarnemen. Elk mens wordt geboren met de mogelijkheid dingen te kunnen waarnemen, die zich in de ongeziene wereld afspelen. Iedereen kent het verschijnsel dat een baby in de wieg niet reageert op een lachend gezicht maar veel meer op de gemoedstoestand van een persoon. As iemand bijvoorbeeld erg emotioneel is, heeft het geen zin om een glimlach na te bootsen. De baby reageert op veel meer dan alleen het gezicht en de kans is groot dat het kind gaat huilen. Mensen begrijpen dat niet altijd, maar we zijn allemaal klein geweest en we hebben allemaal fantasie gehad. Want zo wordt dat vaak genoemd. Fantasie is niets anders dan een vertaling van energieën, die rondom ons leven en voor velen onzichtbaar zijn. Echter, veel mensen kunnen veel voelen. Véél meer dan dat we meestal denken. Een mooi voorbeeld is een situatie met een verjaardagsfeestje bij iemand thuis. Iedereen zit druk te praten en op een bepaald moment komt een nieuwe gast binnen en plotseling wordt het stil en het lijkt alsof iedereen naar de deur kijkt waar de nieuwe gast binnenkomt. De kans is groot dat de persoon, die net binnenkomt, iets specifieks bij zich draagt (en dat hoeft niet beter of slechter te zijn; maar wel verschillend) en dát wordt opgemerkt.

Hier hebben we het over de ongeziene wereld, die eigenlijk bekend is maar helaas vaak onbegrepen. En dat raakt weer een ander gebied, dat te maken heeft met het begrijpen van deze vormen van energie. De mens in het algemeen denkt dat hij/zij gelijk is aan wat men denkt. Dit klinkt moeilijk maar het komt erop neer dat het bewustzijn van een mens (wat een mens bewust ziet, hoort, zegt of voelt) maar een gedeelte is. Het menselijk systeem bestaat uit verschillende levens. En dat hoort men vaak zeggen zoals “Er is meer tussen Hemel en Aarde”.

Waarom Babyfluisteren?

Veel mensen denken dat baby’s dom zijn omdat ze zo klein zijn en niet kunnen praten. Het tegendeel is waar. Een baby heeft vaak een goed idee wat er gaande is, waar ze zijn en hoe het om hun heen toegaat. En met die wetenschap is het dan ook vreemd om te zien dat volwassenen met gekke kirrende geluidjes boven de wieg gaan hangen in een poging de baby te vermaken. Het zou wel eens kunnen zijn dat een baby zich op zo’n moment prima vermaakt want de persoon doet wel érg gek op dat moment. Een baby kan zou kunnen denken “waarom doet die man zo raar, want nét praatte hij nog gewoon”.

En vanwege het feit dat een baby niet verstaanbare woorden kan spreken, heet dit babyfluisteren. Fluisteren is luisteren naar woorden, die niet hoorbaar worden uitgesproken, maar die er wel zijn. Het is als een gedachte lezen. En soms heeft een baby belangrijke dingen te zeggen omdat er iets niet klopt.

Er zijn vele referenties over huilbaby's en een daarvan gaat over inbakeren. In veel gevallen werkt dat maar wellicht zijn er meer technieken om er achter te komen waarom het kind zoveel huilt. Ik ben van mening dat het belangrijk is uw kind eerst te horen voor over te gaan tot inbakeren

http://www.babywhisperer.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=5&Itemid=6&lang=nl

Rouvoet verwaarloost de jeugdgezondheidszorg
’26-05 2009 | 12:03

Minister Rouvoet van Jeugd en Gezin besteedt te veel geld en aandacht aan kindermishandeling en probleemgezinnen. Daardoor verwaarloost hij de normale taken van de jeugdgezondheidszorg, stellen diverse hoogleraren in de Volkskrant. Op de langere termijn worden de problemen groter omdat de preventie van kindermishandeling ernstig in de knel komt.

Onlangs werd op locatie Lucas van de Ommelander Ziekenhuis Groep de 500st baby aangemeld voor advies, begeleiding en babymassage.

Persbericht Delfzijl / Winschoten, januari 2010

De gebeurtenis ging niet ongemerkt voorbij. Baby Jonathan en zijn moeder ontvingen op 25 januari jl. bloemen uit handen van kinderarts mevrouw Leonie Pierik.
Wanneer na de geboorte een baby steeds meer huilt, niet goed slaapt, onrustig is of bijvoorbeeld veel last heeft van darmkrampjes, weten ouders vaak niet meer wat ze moeten doen. Ouders krijgen veel adviezen en gaan van alles proberen om een oplossing te zoeken. Al deze verschillende adviezen geven vaak een averechts resultaat.
Daarom worden op locatie Lucas sinds 2001 ouders individueel begeleid om babymassage te stimuleren. Ook krijgen zij adviezen op maat. Ouders worden voor begeleiding via de kinderarts doorverwezen.

Gesprekken

In een eerste gesprek met de ouders worden de bestaande problemen besproken. Aan de hand hiervan krijgen ouders adviezen en achtergrondinformatie over deze adviezen, zodat zij goed op de hoogte zijn van de effecten hiervan op hun baby. Zo krijgen ouders bijvoorbeeld informatie over huilen, troosten, slapen, regelmaat en lichaamstaal van hun baby. In het tweede gesprek wordt het verloop verder begeleid. Ook wordt dan de positieve uitwerking van babymassage besproken en dat het een uitstekende manier is om intensief contact met de baby te hebben. Babymassage geeft ontspanning, betere slaap, goede groei en het stimuleert de hechting tussen ouder en kind. Ouders worden op deze manier zelfverzekerder in de zorg voor hun baby.
Wel is het belangrijk dat de ouder positief tegenover het masseren staat, anders levert het niet de gewenste resultaten op. Er wordt altijd in overleg met de ouder(s) aan babymassage begonnen.

Couveusebaby’s

Ook prematuren (te vroeg geboren baby’s) en zieke pasgeborenen kunnen veel baat hebben bij babymassage. Er kan sprake zijn van een verstoorde hechting tussen ouder en kind door de noodzakelijke opname in het ziekenhuis. Hier kan babymassage beide weer dichter bij elkaar brengen. Ook de ontwikkeling van deze baby’s wordt door de babymassage positief beïnvloed. Niet alleen het omgaan met hun baby wordt met de ouders van couveuse-kinderen besproken, ook datgene waarop ze kunnen rekenen bij thuiskomst van hun baby. 

Tien jaar geleden begonnen

Circa tien jaar geleden was de heer Elias de eerste kinderarts die een baby doorverwees voor babymassage naar kinderverpleegkundige mevrouw Greetje Teuben. Babymassage gaf bij deze baby goede resultaten. Hierna volgden al snel meer baby’s voor massage. Nu is de begeleiding en advisering niet meer weg te denken uit het ziekenhuis. Sinds twee jaar begeleidt en adviseert ook collega kinderverpleegkundige mevrouw Elles Dijkman de ouders. Mevrouw Dijkman is, evenals mevrouw Teuben ook docent Shantala babymassage (Shantala is ritmische ontspanningsmassage).
Het blijkt dat de behoefte aan deze gespecialiseerde zorg steeds groter wordt. Daarom worden deze activiteiten binnenkort ook uitgebreid naar de locatie Delfzicht!

http://www.stlucasziekenhuis.nl/index.php?id=760

Prof. Dr. D.C. van den Boom verrichtte wetenschappelijk onderzoek naar prikkelbare baby’s.

Elk kind is uniek, evenals elke ouder en elke opvoedingssituatie!

Uit haar onderzoek blijkt , dat 70% van de huilbaby’s angstig gehecht is, omdat ouders de neiging hebben, om zich tijdens het eerste jaar meer van hun huilbaby af te keren. Bij gewone baby’s is 30 % angstig gehecht. Een veilige hechting met een ouder is de basis voor de verdere ontwikkeling van het kind. Door een veilige hechting ontstaat er bij het kind basis vertrouwen in zichzelf en de ander, wat nodig is, om de wereld om zich heen te durven gaan verkennen.

Excessief huilen is één aspect van een prikkelbare baby. 17% van de baby’s blijkt prikkelbaar te zijn. Temperament kan aanleiding zijn voor het feit, dat een baby prikkelbaar is. Prikkelbare baby’s huilen niet alleen veel, maar zijn ook moeilijk te troosten als ze eenmaal overstuur zijn. Deze baby’s huilen ontroostbaar en hoe later men reageert op het huilen, hoe langer het duurt voordat de baby kalmeert. Deze kinderen zijn in het algemeen ook bijzonder actief en (over)beweeglijk. Verder zijn ze nogal schrikachtig en snel afgeleid. Ze kunnen snel van stemming veranderen. Deze baby’s zijn snel van slag en kunnen moeilijk tegen verandering. Hun gedrag is vaak onvoorspelbaar. Hierdoor vergen deze baby’s extra veel tijd en energie en geduld.

Niet iedereen hoeft het gedrag van zo’n baby als problematisch te ervaren, mede afhankelijk van de mate waarin de baby zo reageert en het karakter van de moeder en of zij steun krijgt bij de zorg voor de baby. Ook speelt een rol of er al andere kinderen zijn en wat daarvan de leeftijd is. Over het algemeen blijft het een hele opgave om voor zo’n baby te zorgen. In het begin blijken moeders heel veel moeite te doen, om goed op zo’n baby te reageren. Geleidelijk aan geven ze dit op uit vermoeidheid, teleurstelling en/of door adviezen uit de omgeving. Het contact met de baby gaat zich beperken tot de verzorging en er is steeds minder energie, tijd en aandacht voor het samen spelen, wanneer het kindje niet huilt. Er kan een negatieve ontwikkelingsspiraal ontstaan, omdat een oververmoeide moeder minder adequaat zal reageren. Snelle afwisseling in de verschillende manieren van troosten blijkt niet te werken, waardoor er weer teleurstelling volgt.

Het is van belang op het huilen van een prikkelbare baby te reageren. Prikkelbare baby’s hebben troost nodig, afgestemd op de behoeften, hetgeen dit unieke kind nodig heeft. Het gaat erom, dit te ontdekken. Als je ontdekt wat bij dit kind helpt, is het van belang deze manier van troosten vol te houden, totdat de baby stopt met huilen. Deze baby’s kunnen extra behoefte hebben aan structuur en duidelijkheid, rust en regelmaat en continuïteit in de zorg! Proberen het moeilijke gedrag van een baby te doorbreken door te eisen, dat het zich aanpast aan de verwachtingen van anderen, leiden slechts tot conflicten, die later kunnen leiden tot aanpassingsproblemen bij het kind! Prikkelbare baby’s die moeite hebben met het zich aanpassen, zijn uitermate gevoelig voor te veel eisen, die aan hun gedrag gesteld worden.

Ouders zijn vaak de beste bron van informatie betreffende gedrag dat bij hun kind past! De zorg voor een huilbaby vergt extra veel tijd, energie en geduld en een gezonde intuïtie van ouders. Extra begeleiding geven aan ouders blijkt effectief te zijn. Ouders schuldgevoelens aanpraten vergroot hun isolement en onzekerheid, wat ongunstig is voor de ouder-kind interactie. Tevens is het ongunstig voor de mate waarin ouders het gevoel hebben de situatie aan te kunnen. Ouders van een prikkelbare baby hebben behoefte aan mensen, die steun bieden en begrip tonen, mensen die niet direct oordelen en met adviezen komen! Ouders van huilbaby’s komen soms nog maar nauwelijks de deur uit. Ouders worden niet altijd serieus genomen en worden afgewimpeld met je moet gemakkelijker worden en er geen aandacht aan geven.

Ouders van prikkelbare baby’s worden vaak overstelpt met goedbedoelde raad. Algemene tips en adviezen helpen niet, omdat die niet afgestemd zijn op de unieke situatie. (1993, tijdschr.v.verz)

Bron: Volkskrant

Wat is een huilbaby?

Volgens een veelgebruikte definitie is een huilbaby een baby die gedurende minstens drie weken meer dan drie uur per dag en meer dan drie dagen per week huilt. Met zo'n omschrijving krijgt het jonge kind direct al een etiket opgeplakt. Een baby die zoveel huilt dat de ouders het als een probleem of belasting ervaren, is een omschrijving die beter past bij de intuïtie en de draagkracht van ouders.
Omdat het huilen een signaal is en geen kenmerk, is het beter om te spreken over prikkelbare baby’s. Deze kinderen zijn prikkelgevoelig, dat wil zeggen heel actief, beweeglijk en snel afgeleid. Wat andere kinderen plezierig vinden, lijken zij niet altijd als aangenaam te ervaren. Wanneer ze gewiegd worden, schrikken ze vaak. Wanneer je ze aankijkt of probeert met hen te praten, kijken ze angstig en wenden ze zich soms af.
Ondanks huilbuien maken deze kinderen geen zieke indruk en hangt het uiteindelijke gedrag van de baby sterk af van de houding van de omgeving.

Huilbuien bij prikkelbare baby’s, zoals trouwens bij alle kinderen, komen vooral ’s avonds voor, mogelijk omdat er veel indrukken van overdag moeten worden verwerkt. Prikkelbare baby’s huilen anders: hoger en wisselend van toon. Deze huilbuien beginnen doorgaans in de eerste weken na de geboorte. Bij sommige baby’s duren ze de hele dag en/of de hele nacht.
Gelukkig verdwijnen ze meestal na de leeftijd van vier maanden. Naast één mogelijke oorzaak kan het vele huilen veroorzaakt worden door een combinatie van factoren.

Waarom sommige baby’s zo vaak en zo veel huilen

Geboren worden is een extreme gebeurtenis. Van het ene moment op het andere moet elke baby op eigen kracht ademen, zuigen en slikken. Vanuit de warme, veilige baarmoeder komt hij terecht in een koude, onbekende buitenwereld! Heel zijn wezen wenst het behoud van de absolute band van vóór de geboorte. De baby gaat op zoek naar de vervulling van zijn primaire behoeften: voedsel en het opheffen van lichamelijk ongemak. Hij wil vooral lichamelijk contact. Huilen is de enige manier om dit aan zijn omgeving te laten weten.

Wanneer een baby vanaf het begin zorg (de juiste voeding, warmte, verschoning, slaap), liefde en aandacht krijgt, zal hij zich normaal ontwikkelen en meestal goed slapen. Toch zijn deze (ideale) omstandigheden niet altijd aanwezig. Er bestaan geen ideale ouders. Ook het gedrag van ouders die rekening houden met de basisbehoeften van de baby, wordt beïnvloed door verschillende factoren. Bovendien is elk kind uniek in een unieke situatie en is zijn gedrag sterk afhankelijk van zijn individuele ontwikkelingsproces. Naast mogelijke lichamelijke oorzaken (premature baby, laag geboortegewicht, reflux, darmkrampjes, liesbreuk e.a.) spelen het temperament en de veerkracht van het kind een belangrijke rol.
De voortdurende interactie tussen het kind, zijn ouders en zijn omgeving maakt dat er veelal meer dan één oorzaak voor het (huil)gedrag van de baby is.

Hoe voelen ouders zich hierbij?

Veel ouders hebben er last van dat hun kind huilt. Elke baby huilt wel eens. Bij sommige baby’s helpt het echter niet hen te voeden, te verschonen of te koesteren. Ze blijven maar doorhuilen zonder dat je te weten komt waarom. Voor zulke baby’s zorgen is geen gemakkelijke opgave. Je voelt je als ouder onzeker en je vraagt je af of je je kind wel op de juiste manier aanpakt. Aan goede raad ontbreekt het niet en tegenstrijdige adviezen wakkeren alleen maar je ongerustheid aan. Je vraagt je af of er niets aan de hand is met je baby. Je hebt zo lang op hem of haar gewacht, je bent nauwelijks hersteld van de bevalling en in plaats van volop van je kind te kunnen genieten, lijkt alles kommer en kwel.

Wat kun je eraan doen?

• Een grondig medisch onderzoek zal je geruststellen. In de meeste gevallen blijkt alles in orde te zijn.
• Een dagboek / huilkaart kan helpen om na te gaan hoe lang en wanneer de baby huilt zodat je hieruit de nodige informatie kunt halen.
• De baby kan via de moedermelk reageren op bepaald voedsel dat de moeder eet. Zulk voedsel vermijden kan beterschap brengen. Na de voeding kan baby bij de moeder onrustig blijven omdat hij haar melk blijft ruiken. Iemand anders kan hem dan gemakkelijker bedaren.
• Bij flesvoeding kan je een paar tips uitproberen:
  . kijk of de melk niet te snel of te traag wordt gedronken
  . pas de speen aan of schroef de fles minder vast
  . geef beter meer kleine voedingen dan enkele grote
  . houdt de baby na de voeding rechtop
  . laat hem vaker boeren en span de luier niet te strak
  . geef bij harde stoelgang tussendoor meer water
  
• Sommige baby’s huilen omdat ze zich vervelen: zorg voor een boeiende omgeving of plaats het kind zo dat het je bezig ziet. Andere baby’s worden liever met rust gelaten: als hij de ogen afwendt, is hij wellicht de drukte moe.
• Je kan de behoeften van een kind ook ontdekken in zijn bewegingen, geluidjes, gezichtsuitdrukkingen, oogbewegingen en proberen daar rekening mee te houden.
• Bijna alle kinderen worden rustiger als je hen dicht tegen je aan houdt, teder en zacht met hen praat. Je kan je baby tijdens de eerste levensweken niet genoeg koesteren. Je baby voelen en verzorgen schept trouwens een stevige band die je kind zelfvertrouwen geeft.
• Ook als je kind niet huilt is het belangrijk regelmatig met hem of haar bezig te zijn.
• Rustige, positieve en continuë aandacht voor je kind is gunstiger dan een snelle, wisselende aanpak. Indien je als ouders moeite hebt om je (drukke) levensritme aan te passen aan je nieuwe situatie, gebeurt het dat de baby de talrijke indrukken niet kan verwerken en hier op zijn manier op reageert.
• Partners kunnen elkaar steunen. Om beurten voor de baby zorgen, zal jullie dichter bij elkaar brengen. Durf vrienden in te schakelen.
• Zorg goed voor jezelf. Leer te genieten van de mooie momenten en geef op tijd je grenzen aan. Je hebt als ouder(s) recht op een eigen leven, ondanks de zorg voor je kind.
• Schuldgevoelens maken je machteloos en helpen je geen stap vooruit. Probeer de negatieve gedachtes uit te bannen. Je omgeving kan je helpen om de situatie genuanceerd te bekijken.
• Het is een geruststelling om te weten dat het huilen over gaat en misschien wel vlugger dan je denkt (o.a. omdat de baby steeds meer mogelijkheden krijgt om zijn behoeften kenbaar te maken).
• Hoe moeilijk de situatie ook is, je mag er op vertrouwen dat gezond verstand en je intuïtie als ouder je uiteindelijk zullen helpen om je baby te begrijpen.

Durf tijdig hulp te vragen

Ouders met een prikkelbare baby hebben behoefte aan mensen bij wie ze hun hart kunnen luchten, mensen die niet onmiddellijk klaar staan met een oordeel of advies.
Door tijdig de situatie te bespreken kan voorkomen worden dat je de zorg voor je kind niet meer aankan en dat de relatie tussen jou en je kind of tussen jullie als ouders onder druk komt te staan. Het tijdig signaleren van moeilijkheden kan ook preventief werken bij eventuele depressieve gevoelens van een ouder.
Als je je als ouder niet begrepen maar beoordeeld voelt, kan dit schuldgevoelens en een gevoel van falen veroorzaken. Zowel praktische als psychische ondersteuning (informatie, een luisterend oor, begrip) vermindert de (draag)last en versterkt de (draag)kracht van ouders.

Adressen waar je terecht kan voor hulp en ondersteuning

• Kind en Gezin
• C.K.G. (Centrum Kind en Gezin)
• Babymassage: informatie bij Kind en Gezin en bij de verschillende mutualiteiten
• Manuele en andere therapievormen: informatie via de huisarts
• De Opvoedingstelefoon is regelmatig bereikbaar en wordt bemand door deskundige operatoren die onbevooroordeeld luisteren naar je verhaal en die je indien nodig kunnen doorverwijzen
• Stad Antwerpen: http://opvoeding.antwerpen.be/
  
  Marit Vercouteren
  

  ---

Bronnen:
Wouters, Anita. Waarom huilt mijn baby? 1999
Huilbaby’s… als troosten niet helpt, brochure Kind & Gezin, 1998
Blokland, Geraldien. Baby’s die huilen, huilen en huilen…, Amersfoort
Brinkman-Spoelder, Erna. Huilbaby-info, website Ouders Online

http://www.opvoedingstelefoon.be/themas/huilbabys.php