Zaterdag 13 februari 2016
Abrahamorgel
Het (draai)orgel bestaat al ongeveer 160 jaar.
Waarschijnlijk was de uitvinder een Italiaan.
In veel landen zijn draaiorgels gebouwd en aangepast, ook in Nederland.
Vroeger werd er gebruik gemaakt van orgelboeken; tegenwoordig minder.
Orgelboeken waren gevouwen stroken van stevig karton.
Daarin gaten: vierkante of rechthoekige openingen.
Aan de onderkant werd het karton verstevigd met een soort was.
Van een lied werd het notenschrift opgeschreven.
Dat werd omgezet in streepjes op een papierrol.
Deze rol werd op het karton gelegd.
Dan werden de openingen er met een beitel in gemaakt (gekapt).
In die openingen kwamen spijltjes, die lucht lieten "ontsnappen".
Zo ontstond er een klank.
En al die klanken samen heten lied of muziekstuk.
Die klanken kwamen uit de luchtpijpen, die meestal van hout of metaal waren.
Natuurlijk is de weg van karton naar muziek ingewikkelder.
Tegenwoordig worden computers gebruikt.
Muziek wordt computer-gestuurd gemaakt.
Het maakt de kartonnen orgelboeken overbodig.
De muziek, die je wilt horen, kan worden voorgeprogrammeerd.
Misschien is het (draai)orgel of straatorgel daardoor minder romantisch.
Maar de muziek, het geluid, blijft hetzelfde.
In de gemeente Oosterhout zie je dikwijls een orgel.
Dit staat meestal in het centrum.
Het is het Abrahamorgel van de gemeente Oosterhout.
In 1974 is dit orgel door Leo Wellens aan Oosterhout geschonken.
1966 was het jaar, dat het officiëel voor het eerst werd gebruikt.
Dit straatorgel is ouder, het is van 1925.
Het werd gebouwd als dansorgel.
Door veranderingen in 1978 werd het een straatorgel / draaiorgel.
Op het orgel staat het wapen van Oosterhout, links "Abraham" en rechts "Oosterhout".
Vóór de luchtpijpen staat in het midden een afbeelding van Abraham.
In het midden, onder, is een afbeelding van de St. Jansbasiliek.
Ook is er een afbeelding van Slotje Limburg, het voormalige stadhuis.
De kleuren zijn zachtgeel, groen, wit en roodachtig.
Dit orgel is ook te huur bij de VVV Oosterhout.
In 2013 is een postzegel uitgegeven met daarop de afbeelding van het Abrahamorgel.
Voor de liefhebber: Op Marktplaats worden draaiorgels aangeboden.
Op de computer: type in "Afbeelding draaiorgels" en de foto's komen naar u toe.
Natuurlijk kunt u ook het Abrahamorgel in het centrum van Oosterhout gaan bekijken.
Geschreven door Ad Bol om 10:46


