Voetverzorging en voet-massage.
Zonder er eigenlijk over na te denken , welke belangrijke rol onze voeten spelen in het dagelijkse leven , rekenen  we elke dag op onze voeten . Vanaf onze eerste stapjes als opgroeiend kind , dragen ze ons lichaam en ons gewicht. Laten we daarom  zorg besteden  aan een goede voetverzorging. Een voetverzorging begint met een onderhouden  voethygiëne. We houden de voeten netjes door  elke dag de voeten te wassen met lauw water (vergeet niet het water te controleren door er een  elleboog in te dompelen om na te gaan of het water niet te heet is en misschien uw voeten zou kunnen verbranden ) en een milde zeep , ook  de ruimten tussen de tenen en  onderaan de voeten , de voetzolen. Was de voeten grondig, uw voeten laten weken is niet goed voor uw huid, het droogt uw huid alleen nog meer uit. Daarna de voeten goed afspoelen en zorgvuldig afdrogen met een ruw geweven maar toch zachte handdoek . Vergeet niet tussen uw tenen te drogen. Als de voeten te lang vochtig blijven, kunnen zich op de huid  kiemen en bacteriën ontwikkelen . Gebruik geen oliën of lotions tussen de tenen na het drogen en gebruik zeker geen haardroger. Een milde vochtinbrengende lotion houdt de huid gezond.Gebruik enkel een lotion op de toppen van de tenen en het onderste van de voeten na een wasbeurt, nooit tussen de tenen. Men kan de voeten nog op een andere manier bevochtigen , namelijk met een  hydraterende crème na het douchen of baden . Er bestaan  heel wat  produkten voor droge voeten , overmatig transpirerende , voeten die onderhevig zijn aan infecties, enz. Scrubben is een wrijf-proces om de voetzool en eventueel andere delen van de voet  zelf af te krabben ,  waarbij dode huidcellen van het huidoppervlak  worden verwijderd. Daardoor ziet de huid er  frisser uit , en de  celvernieuwing wordt gestimuleerd. Scrubzouten vindt men bij de drogist . Scrubzouten  kunnen  bijvoorbeeld gekozen worden op basis van Atlantisch oceaanzout dat mineralen bevat , die de instandhouding en het herstel van de weefsels en de opname van vitamines stimuleren ,en  met  biologische aroma's kunnen verrijkt zijn . Dit kan ook met gewone puimsteen .

Voetmasker.
Als basis voor voetmaskers is een mineraalrijke witte klei bruikbaar , die verrijkt is met huidverzorgende en etherische oliën , met abrikozenpitten en een verzachtende calendula-olie. Deze laatste maakt dat  de huid na het scrubben nog  verzorgingsproducten kan opnemen. Inplaats van calendula-olie kan men ook  etherische oliën mandarijn , den en pepermunt toepassen , die een antiseptische, hoornhuid-verwekende en stimulerende werking hebben. Sommige etherische  olien werken ontsmettend , krampstillend, pijnstillend, schimmel-werend en -dodend,  zweetuitdrijvend, bacterien-vernietigend , en ze voorkomen lelijk littekenweefsel. Een masker met extracten is een fris (door aanwezige menthol) masker met een relaxerend effect , dat de huid voedt en hydrateert. Het maakt de huid  zijdezacht . Het bevat mirre-extract (samentrekkende en verzachtende werking),  laurelextract (antiseptisch en schimmelwerend) , hypericumextract (ontstekingsremmend en bacteriewerkend), kaoliene en cipresextract . Een ander verkwikkend voetmasker kan samengesteld worden uit  pepermunt, eucalyptus, rozemarijn en lavendel en heeft een langdurige verkoelende werking . Het helpt bij zware vermoeide benen , is antiseptisch en weerstandsverhogend. Soms wordt de witte klei vervangen door groene klei .Verwarmde groene klei is een steriele en bacterie-werende substantie met hydraterende en regenererende werking voor allerhande voetproblemen : droge en gekloofde voeten, vermoeide en gezwollen voeten , overmatige transpiratie ,zelfs spierpijn . Met hetzelfde doel kan men de voeten behandelen met een mengsel van kruiden en olien van cederhout , mirre , jeneverbes ,  en kastanjeblad . Deze zorgen voor een betere doorbloeding van de bloedvaten en de versterking ervan .
 
Schoenen.
 Loop nooit gedurende een lange tijd op blote voeten rond. Draag schoenen en kousen thuis en buiten om uw voeten te beschermen en te ondersteunen. Vooraleer u uw schoenen aantrekt  controleer of er geen ruwe stukjes of stenen inzitten, verwijder de eventuele steentjes door uw schoenen uit te schudden.
Draag degelijke schoenen. Schoenen moeten een dikke, flexibele rubberen zool hebben met een gesloten teen en hiel. Vooraan moet deze breed en ruim zijn zodat er voldoende plaats is voor de tenen. Vermijdt schoenen met een puntige top. Het binnenste van de schoen moet glad en effen zijn, vermijdt schoenen met teveel naden, ribbels en plooien. Kies voor schoenen met veters of met een velcro sluiting, vermijdt open schoenen of slippers.(-> " where are my slippers?" ,in de film ‘ My fair lady ‘  met Audrey Hepburn ). Koop schoenen wanneer uw voeten het grootst of gezwollen aanvoelen. Uw schoenen kunt u beter gaan kopen ‘s namiddags dan in de vroege morgen. Uw voeten hebben immers al een tijdje onder druk gestaan  en dan kunt u het best oordelen of de nieuwe schoenen gemakkelijk zitten. Vermijdt schoenen die teveel spannen of een nijpend gevoel geven. Indien u minder gevoel in uw voeten hebt, teken uw voet uit op karton en knip deze dan uit , het stuk karton kunt u vervolgens stoppen in de nieuwe schoen die u denkt te kopen,  en zien of die gemakkelijk past. Draag nieuwe schoenen eerst gedurende korte perioden , d.w.z. loop nieuwe schoenen in door ze slechts 1 of 2 uur per dag te dragen. Na het inlopen kunt u dan de voeten controleren op eventuele rode plekken of drukzones die een probleemzone kunnen aanduiden.

Vermijdt warm water kruiken of speciale verwarmingskussens. Deze kunnen de huid van uw voeten verbranden, gebruik liever wollen sokken . Draag iedere dag propere, verse sokken. Een kous of sok die uit minstens 80%  katoen bestaat , of wollen sokken helpen de huid te ademen en absorberen beter zweet. Vermijdt nylon kousen . Kousen moeten passen, goed aanvoelen  zonder strakke elastieken, zeker aan de top van de voet.

Bewegen , met schoenen aan .
Beweeg elke dag. Blijf niet te lang in eenzelfde positie zitten of staan . Vermijdt uw benen gedurende lange tijd gekruist over elkaar te leggen , om de bloedsomloop niet te verstoren , en deze gewoonte betreft vooral vrouwen .Beweeg uw benen en voeten zoveel mogelijk, minstens een paar minuten. Tijdens sporten ,waarvan men sommige tot op hoge leeftijd kan beoefenen , ruimschoots  tot 80 jaar , zoals tennissen ,ook  om een plattere buik  te krijgen door intensief te bewegen , hebben voeten het vaak zwaar te verduren. Bedenken we  bijvoorbeeld dat tijdens gewoon lopen , bij elke stap de voet al een belasting van méér dan 1,25 van het lichaamsgewicht te verwerken krijgt. Bij hardlopen is die belasting nog groter , liefst 2,5 maal het lichaamsgewicht. Bij alle sporten komen voetproblemen voor , dus ook bij  voetballers, schaatsers, skiërs... Tijdens een tennis-partijtje , of -wedstrijd wordt veel gevraagd van de voeten. De speler/speelster , springt en rent  meestal met een explosieve kracht rond. Vroeger hadden tennisschoenen een canvasbovenkant en een geprofileerde rubberzool. Maar het is beter een schoen uit dun leder te nemen , omdat dit praktisch niet  krimpt ,in geen enkele weersomstandigheid . De schoenen-industrie heeft haar best gedaan om voor sportiviteiten oplossingen te bedenken,en heeft daarvoor een  reeks speciale sportschoenen ontwikkeld en op de markt gegooid .Niet alleen voor sport ,maar algemeen bij de aankoop van schoenen voor dagelijks gebruik , kan men best een paar aanraders in acht nemen . Laat u bij aankoop van nieuwe schoenen goed adviseren en besteedt hieraan wat extra geld. Goede schoenen gaan langer mee. Koop liever te ruime , dan te korte of te nauwe schoenen want tijdens het  wandelen en zeker het lopen , zwellen de voeten. Besef dat zowel  bij te strakke als bij veel te ruime schoenen  de kans bestaat ,dat de tenen in de verdrukking komen of naar voor schuiven. Daardoor kunnen blaren  ontstaan , en soms zelfs bloeduitstortingen  onder de nagels , waardoor die loskomen . Gebruik lederen lichtgewicht schoenen , die in droge toestand ongeveer 200 gram wegen .Koop schoenen met een lichte, schok-absorberende zool. Moderne polyurethaan-zolen verminderen de stootbelasting van de voeten aanzienlijk.De zool moet breed en soepel zijn. De neus van de schoen en de hak moeten makkelijk naar elkaar toe kunnen  gebogen worden. Schoenen met ronde hielen , dempen beter  de schokken dan schoenen met een rechte hiel, omdat de schok door een groter oppervlak wordt opgevangen en een betere steun en vering verstrekt .De schoen moet vooral de middenvoet goed omsluiten en steun geven .Neem een schoen met een hoge achterpolstering om de achillespees mee te  beschermen . Let erop dat de schoen van binnen goed gepolsterd is ,en zeker rond de hiel.  Bij werkschoenen , bijvoorbeeld gebruikt in de bouw ,moet  de zool  zodanig versterkt zijn dat naar beneden buigen van de neus onmogelijk is. Soms worden in een dergelijk geval zelfs schoenen met een versterkte metalen neus aangeraden  om de tenen te beschermen als er onvoorzien of bij een onoplettendheid , een zwaar voorwerp op valt .Draag in alle gevallen goed passende en vochtabsorberende sokken of kousen. Hoe vochtiger de voeten, deste  groter de kans op blaren. Om een verre reis van meerdere dagen te ondernemen , trek nooit splinternieuwe schoenen aan , die nog niet ingelopen zijn. Ze hinderen de bloedcirculatie .En tijdens reizen en ook in het gewone dagelijkse leven thuis , stop met roken. Roken beschadigt de bloedvaten en verhoogt het risico op bloedsomloop-problemen ,in het bijzonder bij mensen met diabetes. En rokers kunnen zich na jaren , enkel nog hijgend voortbewegen door de dikke bitumelaag , zuivere teer , die zich gevormd heeft op de longen ,zodat de longen het bloed niet meer goed kunnen zuiveren. Daardoor wordt heel het bewegingsmechanisme , dus ook dat van de voeten , aangetast .

Voetkwalen .Eelt en likdoorns .
 Bij degenen die al wat  ouder zijn , hebben hebben de  voeten  al heel wat (o.a. kilometers) gedragen. Overal waar de huid wordt blootgesteld aan wrijving of druk,  reageert deze  met dikker worden. Vooral onderaan de voeten, waar de huid toch al dik en stevig is, vormt er zich een dikke huidlaag , die eelt genoemd wordt. Op zichzelf is dat een natuurlijk verdedigingsverschijnsel, maar als de druk te groot blijft, bestaat de  kans dat de huid onder de eelt  ontsteekt , erg pijnlijk . Eelt kan vakkundig verwijderd worden door een voetverzorg(st)er .Zelf kan men tweemaal per week een voetbad nemen met warm water en zachte zeep .Hier niet langer dan 5 minuten per keer in blijven zitten , en na het afdrogen van de voeten , deze insmeren met een zachte creme . Deze werkt verzachtend en voorkomt kloven . Soms treedt er maar een beperkte  eeltvorming op , maar die zich wel in de diepte kan uitbreiden met het  ontstaan van een  hoorn-kegeltje. Als de diepste punt van die kegel op de een of andere zenuw drukt, is dat uitermate pijnlijk. Men zit dan opgezadeld met een likdoorn. Likdoorns komen meestal voor boven op een ‘hamerteen’, of tussen de tenen , aan de onderkant van de voet ter hoogte van de uiteinden van de middenvoetbeentjes (de ‘bal’ van de voet) of langs de nagelrand . Het merkwaardige van zulke likdoorns is , dat zij  extra pijnlijk zijn als het erg warm of koud en vochtig is. Vandaar dat sommige likdoornlijders via de gesteldheid van  hun voeten , kunnen voorspellen welke soort weer het wordt. Let er  op dat u niet te zwaar wordt ,door teveel en verkeerd voedsel te eten , ook dat is een belasting voor de voeten.Hoe nauwer de schoenen, en hoe groter de druk van het lichaamsgewicht , deste groter de kans op eelt en likdoornvorming. De beste manier om dit euvel te voorkomen is dan ook door ruime schoenen te  dragen. Om de pijnlijke druk op een likdoorm  te ontlasten kan men een viltringetje  op of rond de pijnlijke plek aanbrengen. De dikke eeltlaag of  de likdoorn kan voorzichtig met een scherp mesje  weggesneden worden. Men kan dit best overlaten aan een pedicure met de nodige ervaring en de juiste werktuigen , die er  zal voor zorgen , dat de voet tijdens dit wegsnijden niet verwond wordt . In de handel vindt men ook vloeistoffen die eeltoplossend zijn. Meestal bevatten zulke middelen melkzuur- of salicylzuur ; in elk geval stoffen die gevaarlijk zijn voor de ogen , indien deze er ongewild mee in aanraking zouden komen .

 Voetverzorging  tegen eelt, kloven, eksterogen, ingegroeide nagels, wratten.
    Behandelingen met paraffine worden toegepast door  kinesisten en dokters-therapeuten. Paraffine is een petroleumderivaat, dat zijn warmte  goed behoudt. Voetbehandelings- paraffine kan etherische oliën en andere toevoegsels bevatten. Paraffinebehandelingen zijn  aangewezen om de huid te hydrateren ,  om de huid te verzachten en de bloedsomloop te stimuleren . Ze verzachten de nagelriemen en relaxeren huid . Ze geven soelaas bij  spierpijn aan de voeten. Een mengsel van honing, propolis en een aantal  bijen-produkten werken tegen eeltvorming , kloven ,wratten, splinters en diepzittende likdoorns, schimmels en eczeem. Er wordt hierbij gebruik gemaakt van propolis-tinctuur en propolis-zalf , die men trouwens zelf kan maken .

Hallux valgus .
Deze medische benaming staat voor een euvel dat dikwijls en vooral bij vrouwen voorkomt. Er wordt mee bedoeld dat de grote teen naar buiten is afgeweken, terwijl de laatste kootjes van de grote teen weer naar binnen staan. Er wordt dan ook wel eens over een X-teen gesproken.
Deze standsverandering van de grote teen is vaak te wijten aan het dragen van verkeerde schoenen en wel vooral  schoenen die te smal zijn aan de punt en te hoge hakken hebben. Het lichaamsgewicht moet normaal op de hiel rusten. Als de hak  te hoog is, verplaatst het gewicht zich naar de voorkant van de voet. Dat kan er toe leiden dat de grote teen  opzij geduwd wordt en er op de duur een schuine stand ontstaat. Zo een uitpuilende grote teen brengt ook de andere tenen  in de verdrukking  en dat vergroot de kans op het ontstaan van eelt en likdoorns .  Een andere  complicatie is de slijmbeurs die net op die knobbel tot ontwikkeling komt. Door het voortdurende wrijven wordt daar  een ophoping van slijm gevormd, waarmee het lichaam reageert , om de te grote druk  op te heffen. Maar omdat de huid voortdurend in de verdrukking komt, kan die slijmbeurs  ontsteken , waardoor er  een  pijnlijke, rode zwelling bovenop de hallux valgus zal ontstaan. Voor zo’n hallux valgus bestaat er eigenlijk maar één oplossing: laten verwijderen  door een chirurg.Voorkomen is  beter dan genezen. Wie niet te nauwe schoenen, met niet te hoge hakken draagt, zal  geen pijnlijke hallux valgus krijgen.
 
Onaangename voetengeur  " Zweet-voeten ".
Bij het dragen van  schoenen en  kousen , krijgt men vaak te maken met een   onaangename voetengeur. Die ontstaat  als er  veel transpiratievocht aanwezig is en  blijft.  Bacterieën die dat vocht en zweet afbreken, veroorzaken de nare reuk. Een  afgesloten schoen , waarin het vocht niet kan verdampen, werkt zo’n zweet-ophoping in de hand. Vandaar dat dichte plastieken schoenen en laarzen eerder onaangename geuren afgeven dan lederen schoenen die nog enigermate ventileren . Om een overmaat aan zweet in de schoenen te absorberen zijn inlegzooltjes verkrijgbaar in de handel, die meestal geactiveerde kool bevatten en  goed vocht opnemen. Daarnaast kan  geprobeerd worden , om de groei van bacteriën en schimmels tegen te gaan en de eenvoudigste manier bestaat erin , de voeten dagelijks goed te wassen, gewoon met water maar zonder zeep. Zeep maakt de huid  alkalisch, hetgeen  bacteriën prettig vinden omdat ze er door groeien . De bacteriën kunnen natuurlijk ook  gedood worden met verdunde alcohol of desinfecteer-middelen. Sterilon-tinctuur is hiervoor geschikt. Aan de vorming van het zweet is helaas niet veel te doen omdat daarbij  de algemene toestand, erfelijkheid en emoties  een rol spelen. Men kan proberen met voetbaden waarin  aluminium-chloride (20 percent) in water is opgelost of met voetbaden met 10 percent formaline in het water opgelost. Vooral men daaraan begint , vraagt men raad aan zijn drogist of apotheker over de dosering , teneinde  huid-irritaties te vermijden . Neem minstens éénmaal per week een warm voetbad en wrijf na afloop de eelt van de voetzolen  met wat puimsteen .
Samengevat , enkele raadgevingen : Zweetvoeten en onaangename geur , vermijdt men het best door :1) Dagelijks  propere  kousen aan te trekken , 2) ‘s Morgens en ‘s avonds de voeten met koud water te wassen en vooral stevig af te drogen met een  handdoek uit grof geweven stof . Dit komt de bloedcirculatie in de huid ten goede , 3) Twee tot drie paar schoenen na elkaar te dragen, zodat het binnenwerk van elke schoen de tijd krijgt om voldoende te drogen , 4) Zoveel mogelijk op blote voeten lopen (elementaire gymnastiek:bij het  op de  tenen lopen , spreidt  de tenen zo ver mogelijk uit elkaar ; raap met de tenen  een klein voorwerp van de grond ;loop één minuut op de hielen en daarna op de buitenkant van de voeten.) of met dunne kousen (geen nylon)  , of  op sandalen. Draag ook niet aldoor pantoffels , maar goed zittende lederen schoenen. Wie  tussen de vierde en de vijfde teen kloofjes krijgt, heeft waarschijnlijk te maken met  schimmelvorming . Met de voetverzorging die hierboven is beschreven, zal die infectie  verdwijnen. Indien dit niet het geval is ,dan zorgt de huisarts wel voor een  antischimmel-medicijn.

Winter-handen-en -voeten .
Draag tijdens de winter warme kousen, schoenen of laarzen. Zo voorkomt u dat uw voeten bevriezen. Vergeet niet dat uw voeten niet steeds correct de temperatuur kunnen voelen en dus niet steeds betrouwbaar zijn.Winterhanden en -voeten kunnen op iedere leeftijd voorkomen, maar meestal zijn het toch kinderen en bejaarden die er de meeste last van hebben. Bij kinderen zullen winterhanden na een paar jaren geleidelijk aan verdwijnen. Maar bij bejaarden wordt het elk seizoen erger.De belangrijkste  klachten zijn roodheid , dik worden , jeuk en pijn, die soms in een paar uren kunnen ontstaan en  na verloop van één tot twee weken weer verdwijnen. Een enkele keer helpt een zalf of crème tegen de jeuk . In ernstige gevallen komen er blaren of zelfs zweren van . Als iemand eenmaal winterhanden heeft, is er niet veel aan te doen, dat hoeft  ook niet , omdat het verschijnsel vanzelf over gaat. Sommige patiënten schijnen goed te reageren op een kuurtje hoogtezonbehandeling, twee weken lang , in het begin van de winter. Het  is natuurlijk beter , winter-handen-en voeten  te voorkomen door zich goed te kleden en te voeden , ruimzittende schoenen aan te trekken met een wollen inlegzool , en te zorgen voor een  voldoende verwarmd huis , en  regelmatige lichaamsbeweging. Ook hormonen schijnen een rol te spelen. Hoe zou het dan anders kunnen dat een vrouw die in verwachting is , geen last ondervindt van winter-handen -en voeten .

Voetproblemen bij bejaarden .
Veel bejaarden hebben voetproblemen. De oorzaak is de vermindering van het vet- en spierweefsel onder de voeten , waardoor het lichaamsgewicht direct op de voetbotten komt te rusten, hetgeen pijnlijk is. De doorbloeding van de huid vermindert , waardoor wondjes moeilijker genezen. Het bewegen van de knieën, heupen en rug wordt moeilijker ,waardoor een persoon op hoge leeftijd , vaak de  voeten niet meer zelf kan wassen en verzorgen. Om de beenspieren te versterken is wandelen voor ouderen nog steeds de beste remedie. Lopen op een wat zachte veerkrachtige ondergrond , op gras of op een bospad  zal het prettigste zijn , omdat  de voeten dan weinig  belast worden . Als er gewandeld wordt in de vrije natuur betekent dat tegelijkertijd een goede ventilatie van de longen . Bij arthrose klachten dan mogen de gewrichten niet teveel belast worden. Maar met een wandelstok gaat het gemakkelijker en zo blijft men toch in beweging en traint men de voeten . Deze bewegingen kunnen aangevuld worden met fietsen , zwemmen , en jeu de boules . Tijdens het fietsen ,bestaat het enige gevaar in de wat tragere reacties , en de kans op vallen  met een gebroken heup tot gevolg , en dan is men natuurlijk  verder van huis.Veel beter is zwemmen. Zelfs veel te dikke oudere mensen zullen in het zwembad tot de ontdekking komen dat zij als het ware zweven en dat zij zich veel makkelijker bewegen. Ook daar zijn  been-en voetbewegingen omspoeld door water , benefiet .

Acupunctuur heeft iets gemeen met massage .
Volgens de Chinezen stroomt er een bepaalde levenskracht , " de Chi " door alle dingen. Deze Chi staat onder invloed van twee tegengestelde krachten, Yin en Yang. Men kan deze twee vergelijken met de splitsing in negatief en positief , nacht en dag , vrouwelijk en mannelijk . Bij een gezonde persoon , zo zegt de oude Chinese leer ,  moeten Yin en Yang in evenwicht verkeren. Het hoort tot de taken van de acupuncturist (met naalden,waarmee op bepaalde plaatsen van het lichaam geprikt wordt) , een verstoord evenwicht  te herstellen .Volgens de klassieke Chinese theorie ,loopt  de levenskracht door het lichaam via  onzichtbare kanalen, de zogenaamde meridianen, twaalf in aantal en genoemd naar de verschillende organen. De zes Yin organen zijn: de  lever, hart, milt, nier, long en hartzakje .De zes Yang organen zijn de maag, de gal , de blaas, de dikke darm, de dunne darm en een mysterieus orgaan dat bekend staat als de ‘drievoudige verwarmer’. Op verschillende plaatsen van het lichaam zouden deze meridianen  dicht aan de oppervlakte komen en daar zijn  de zones ,waar de acupuncturist zijn naalden steekt om, hetzij een teveel aan Yin of Yang  te laten wegstromen , dan wel een te weinig Yin of Yang te stimuleren. Wat hij/zij doet zal  afhankelijk zijn van de aard van de ziekte, maar bovendien van het type van de patiënt, de tijd van de dag en het jaargetijde. Het aantal acupunctuur-punten is niet gering: zo’n achthonderd in totaal. Om deze  te leren kennen , en volleerd(e) acupuncturist(e) te kunnen worden , zijn er al vanouds gedetailleerde kaarten vervaardigd  .

Voetzoolmassage met de reflexie-methode .
Deze behandelingsmethode heeft als uitgangspunt , dat de verschillende organen en delen van het lichaam zich weerspiegelen in bepaalde ‘reflexzones’ van de voeten.Volgens de aanhangers van de voetzool-reflexologie zouden er zich in de voetzool een aantal gebieden bevinden , die  corresponderen met inwendige organen. Zo zou de grote teen corresponderen met het hoofd, de basis van de grote teen met de hals, de binnenzijde van de voet  met de wervelkolom . De buitenzijde van de voet ter hoogte van de kleine teen komt overeen met de schouder. Dwars over het midden van de voetzool worden de organen in het midden van het lichaam geprojecteerd. Organen die zich aan de linkerzijde van het lichaam bevinden stralen uit naar links, die aan de rechterzijde , naar rechts. Hoe verder de organen van de middellijn van het lichaam zijn verwijderd, hoe meer zij naar de buitenzijde van de voeten zijn geprojecteerd. Maar een orgaan dat precies in de middellijn ligt , de blaas bijvoorbeeld of de schildklier , wordt aan de binnenzijde van elke voet geprojecteerd. Laag gelegen organen zoals de darmen zouden zich volgens de reflexologen weerspiegelen aan de achter-onderzijde van de voeten. Bijvoorbeeld de blinde darm iets aan de buitenzijde van de rechtervoet, even voor de enkel. De projectie van het hart wordt in de linkervoet gezocht , ongeveer ter hoogte van de bal van de voet. Voor alle organen bestaan er kaarten , waarop  de projecties precies aangegeven zijn . Door de massage van pijnlijke gebieden op de voet , zou de bloeddoorstroming in de overeenkomstige organen worden gestimuleerd, hetgeen de genezing  zou versnellen en het betreffende orgaan beter zou laten functioneren. Een dergelijke massage wordt onder stevige druk met de punt van één duim uitgevoerd. De andere hand houdt de betrokken voet stevig vast. Het is  best die druk langzaam op te voeren en daarbij kleine ronddraaiende bewegingen te maken. Het is een feit dat massage van de voeten  opmerkelijk ontspannend werkt. Heel wat mensen die klagen over hoofdpijn, stellen vast , dat deze prompt verdwijnt als iemand hun voetzolen flink masseert.

Voetmassage met huidolie , en enkele mogelijke voetbaden.
Een voetbad is de volmaakte  voorbereiding voor een saunagebruik of om tot een ultieme ontspanning te komen. Het lauw water van een voetbad  kan werkingsvoller gemaakt worden , door er  zouten en etherische oliën aan toe te voegen . Hieronder volgen vier voorbeelden .
1) Een diep ontspannende en heerlijk geurende olie kan bestaan uit amandel  of een emulsie van amandelolie en avocado-olie , weldoende voor een droge huid , samen met  zonnebloem-en Jojoba-olie.De combinatie van  etherische oliën met lavendel en een zoete sinaasappel  heeft een antiseptische uitwerking en zorgt voor een diepe ontspanning en een licht verwarmend effect. Een dergelijk  produkt kan gebruikt worden  in een voetbad of  als verzorgende massage -of huid- olie en is geschikt voor elk huidtype.
2) Wanneer men gesteld is op een verwarmend effect zoals in 1) hierboven ,kan men een  lekker geurend masker maken met kaneel , den en gember. Dit voetmasker heeft een verwarmende uitwerking op de huid , stimuleert de bloedsomloop, is antiseptisch en weerstandsverhogend.
3) Een verkwikkend voetbad met het  mineraalrijke dode-zee-zout , samen met  amandelolie ,zorgt voor de normalisatie van  verschillende huidfuncties, bevordert de bloedcirculatie, stimuleert de stofwisseling en heeft een verzachtende werking op de huid , door de mineralen in het opgeloste dode-zee-zout .De toevoeging van de etherische oliën pepermunt, sinaasappel , rozemarijn en citroen , geven dit voetbad een bijzondere geur en sensatie. De  werking is antiseptisch , energie-verstrekkend , en vitaliseert  zware en vermoeide benen.
4) In een  voetbad kunnen we verdergaan met het hoger aangehaalde scrubben van de ondergedompelde voeten (en onderbenen) om de dode huidcellen te verwijderen. Na het bad worden de  voeten  gemasseerd en ingesmeerd met een een doorbloeding stimulerende beengelei , die de huid in evenwicht herstelt of ingewreven met een olie die zorgt voor een intensieve impregnering van de huid . Een niet vette voet-en been-gelei werkt hydraterend en trekt snel in de huid. De gelei kan samengesteld zijn uit kruiden , en de etherische oliën cederhout , cipres en hamamelis.Deze zorgen ervoor dat vermoeidheid plaats maakt voor een opgewekt gevoel in voeten en benen door de betere  doorstroming van de  bloedvaten. De gelei dient voor de verzorging van zware , vermoeide en onrustige benen.

Enkele soorten in de handel verkrijgbare voetbaden.
Men kan thuis een voetbad nemen in de badkuip of in het ernaast staande wasbekken met warm-water - en koud-water - kraan , meestal aangeduid met de franstalige benaming " bidet "  , of in een grote geemailleerde kom , of een plastieken ronde of rechthoekige houder . Ofwel kan men zich in de handel een gespecialiseerd voetbad aanschaffen , met meer voetbehandelingsmogelijkheden , zoals van Babylies , Philips , Detox , enz.  Enkele voorbeelden:
A) Babyliss voor ontspanning :
kleur:blauw , 3 programma’s met behoud van de watertemperatuur . Meegeleverde accessoires: puimsteen en zachte borstel .
B) Philips : bekijkt u de hiernaast staande afbeelding : elektrisch voet-relax-en -massage bad met verwarming , trilfunctie en whirlpool .
C)  Detox voetbad voor het reinigen van de voeten en de-toxificatie van het lichaam door hydrotherapie . Beschrijving van de werking :
 Het Detox voetbad zal er voor zorgen , dat afvalstoffen (toxines) uitgescheiden  worden. Vrije radicalen worden ontkracht en de vorming van nieuwe vrije radicalen (ongewenste en schadelijke oxidatie door zuurstof) in het lichaam wordt tegengegaan. Het lichaam bestaat voor 75% uit water,dus het voetenbad maakt het water en het lichaam tot een geheel.  Het lichaamsvocht wordt geactiveerd, zodat het de functie van transport- en reinigingsmiddel beter kan vervullen. Om dit alles te bereiken , gaat  men ontspannen in een stoel zitten en worden beide voeten  in een aangenaam warm voetbad geplaatst. Ziekten en vermoeidheid kunnen genezen door gecontroleerde elektrische stromen , buiten het lichaam toegepast , en wel in het bijzonder op de voeten , een principe waarop het detox toestel gebaseerd is ,dat ook het lichaamsgehalte aan toxische stoffen reduceert . Een gemoduleerde stroom met de juiste polarisatie ,brengt de ionisatie van het voetbad-water tot stand .Om de geleiding van een kleine elektrische stroom doorheen het water op gang te brengen ,wordt er een speciaal zout aan het water toegevoegd. ln het midden van het bad is een spiraalvormige electrode geplaatst , om de ionen aan het water toe te voegen. Wanneer de optimale mix van water en zout  bereikt is , begint het elektrolyseproces. Het water in het voetbad wordt elektrisch ontbonden door electrolyse , en rond de voeten vormt  er zich een sterke concentratie van negatieve ionen , in de aard van deze in watervallen ,wanneer men daar dichtbij zou staan , of  tijdens een wandeling op het strand aan een zee , wanneer de golfslag het waterschuim tot dicht bij de blote voeten zou brengen . De ionen creëren dan een bio-energie veld. Het menselijk lichaam is omgeven door een elektrisch stralingsveld , en het geleidt elektrische impulsen . Wetenschappelijk onderzoek heeft uitgewezen dat de lichaams-cellen van een gezonde persoon , een negatieve potentiaal van 70 tot 90 millivolt kunnen hebben . In die toestand werken de cellen zodanig dat de opname van voedingsstoffen en de uitscheiding van toxische stoffen optimaal is.Een verminderde potentiaal kan het gevolg zijn van een ziekte of van verkeerde eet-gewoonten. De ionen dringen doorheen de 2000 porien van elke voet naar binnen in het lichaam en brengen een eventueel onevenwichtig potentiaal van de organen op het juiste niveau , waardoor toxische en andere schadelijke substanties uit het bloed door de cellen uitgescheiden worden , en dat gebeurt vooral via de porien van de voeten. Onze voeten hebben namelijk 2000 poriën en persen daar doorheen de vervuilingen naar buiten in het voetbad. Ook zware metalen kunnen op deze wijze uit het lichaam verwijderd worden .De in het water vrijgekomen ionen hechten zich aan de huidporiën en depolariseren de cellen van de haarvaten. Afvalstoffen kunnen zich daardoor aan de ionen hechten en zo het lichaam verlaten. Dit heeft tot resultaat dat de ionen-huishouding snel weer hersteld wordt , hetgeen de cellen in staat stelt doelmatig te werken en de aanwezige giftige stoffen af te voeren. Als de energie van de cel weer in balans is kan de cel eindelijk de vervuilingen kwijt en voert ze via natuurlijke weg af . Het water verkleurt door de reactie van de ionen  en de afvalstoffen uit het lichaam. Bij het zich in het voetbad afspelend totaal proces van electrolyse , dialyse  , diffusie , osmose ,en bio-para-medische veldwerking , spelen de hierboven beschreven reflex- zones van de voeten een belangrijke rol ,om door hun tussenkomst , belangrijke delen van het lichaam te bereiken en deze gunstig te beinvloeden . De gehele behandeling duurt 30 minuten gedurende dewelke het proces zich afspeelt en herhaalt . Samengevat , kan men stellen dat een ionisch voetbad zorgt voor een lichamelijk , geestelijk en spiritueel welbehagen , door een Chinese Chi-ontspanning , veroorzaakt door de ionische trillingen in warm water Men dient wel minimaal een halve liter zuiver water te drinken juist voor of tijdens de behandeling , voor het helpen afvoeren van de vervuilingen en toxische stoffen uit het lichaam.

Vanuit de Chinese Chi-Kung-filosofie en opvatting over een gezond leven ,werkt dit ionisch voetbad of Chi-voetbad ,  met electro-stimulatie en electro-dialyse ( = ontgifting dwars doorheen de huid ) , die het lichaam in evenwicht brengen d.m.v. een bio-energetisch veld  , en de de-blokkering van  energie in de meridianen ( => hierboven beschreven in de yin en yang Chinese opvatting) .De behandeling verbetert de lichaams-weerstand tegen ontstekingen , de lymfe-circulatie , de bloeddoorstroming doorheen de kleine aders van de huid , ontgiftigt de lever , nieren ,longen en lymfe-knopen .Verhoogt de lichaamsweerstand tegen ziekten . Na een dergelijk voetbad voelt men zich vitaler en energieker. Het zuurstofniveau gaat omhoog in het lichaam en de organen kunnen weer op volle kracht functioneren. Na enige behandelingen merkt men dat er meer energie aanwezig is en kwaaltjes zullen afnemen of verdwijnen. Op sexueel gebied kunnen zowel vrouw als man veel beter presteren .De algehele stemming verbetert en de slaap wordt bevorderd .

Beschrijving van het Detox voetbad IH513  (onbetaalde reclame).

Functies :
1)  ontgifting van het ganse lichaam
2)  verhoogde energie  en zuurstofopname
3)  verwijderen van zware metalen uit het lichaam
4)  verbeterde slaap
5)  tegen oedeem (water in de benen) en voor betere huiddoorbloeding
6)  vergroot de weerstand tegen hoofdpijn en tegen ziekten zoals eczeem en arthritis
7)  verbetert de werking van het geheugen
8)  helpt afslanken
9)  bestrijdt virussen , schimmels ,bacteriën
In verband met punt 1) wordt het lichaam inwendig (= endogeen) en uitwendig (= exogeen) gezuiverd van toxische stoffen :
1)  tegen de rook van het smoren van eigen tabak of de ongewenst inademing van de sigarettenrook van anderen . Vrijwaart tandvullingen .
2)  werkt tegen de vergiftiging door drugs en tegen chemische stoffen zoals chloor in het drink-en zwem-water .
3)  beinvloedt gunstig vaccinatie-inentingen , en werkt genezend t.a.v. pijn door aangebrachte tatoueringen .
4)  tegen straling door het beeldscherm van beeldschermen van televisie-ontvangers en P.C.’s , van microgolf-ovens en medische X-stralen .
5)  tegen chemische dampen , uitgeademd door geverfde oppervlakken ,plastiek en pesticiden en scheikundige bemestingsprodukten .

Na een ionisch voetbad , wordt het aangeraden een kop (Chinese) groene thee te drinken , die helpt tegen alle soorten van hoofdpijn , en een rijke bron is van anti-oxidanten en polyphenolen . De heilzame werking van groene thee tegen cel-kanker en tumoren , is wetenschappelijk bewezen ,zoals ook de verkleining van het schadelijk cholesterol - gehalte (door de polyphenolen ) en de verwijdering  van  vetten uit een dikke buik . Groene thee houdt de tanden gezond en doodt de bacterien die anders tandaanslag en caries veroorzaken .Groene thee zorgt voor de juiste bloedsuikerspiegel , werkt de negatieve invloed van sigaretten-roken tegen ,voorkomt hart-aandoeningen . In verband met dit laatste , en het voorkomen van een hart-aanval ,  kan men soms tijdens de maaltijden Cayenne peper gebruiken . Angina en een hartaanval zijn vaak ook het gevolg van een zuurstof-tekort in de hartspier . Een toediening van magnesiumchloride en chroomtabletten, kan hieraan verhelpen , en   ook van colloidale mineralen zoals boor en vitamine D , waarbij deze laatste bovendien arthritis bestrijdt .

Voor uitgebreider toepassingen , is het detox-voetbad nog voorzien van :
1)   riemen : twee kleine voor de benen en de armen , en grotere voor de dijen en de buik
2)  de temperatuur van al deze is instelbaar
3)  massage met een trillingsstaaf , die een zeer kleine elektrische stroom door het lichaam stuurt ter opheffing van vermoeidheid ,verwijdering van opgehoopte toxische stoffen , en bestrijding van acné.

Enkele beperkingen : een ionisch voetbad wordt best niet gebruikt door personen met een pace-maker ,of met onregelmatige hartslag , en door zwangere vrouwen , of zij die nog borstvoeding geven .Ook niet door personen ,die steeds tijdens een aktiviteit , dus hier het nemen van een voetbad , een draagbare P.C. op de knieen willen nemen . Personen die behandeld worden met medicijnen , nemen deze na het voetbad of vier uren voor het voetbad .Tegen de mogelijkheid dat het voetbad calcium, kalium , natrium en magnesium uit het lichaam zou verwijderen ,is het aan te raden ( maar dat is enkel nodig indien het voetbad meer dan 1 keer per week  gebruikt zou worden) een multi-vitamine preparaat in te nemen , dat ook vitamine C bevat .

Het Chi-voetbad als orgasme-stimulator bij vrouwen .
Volgens de gezondheidsleer van het Chinese Chi Kung ,zijn heel wat vrouwen in staat meerdere orgasmen snel na elkaar te ervaren zonder daartussen te moeten rusten , zoals dat wel bij de mannelijke partner  het geval is, om na het bereiken van een hoogtepunt , weer op krachten te komen voor een hernieuwde erectie van het slapgevallen lid , en om vers zaad te produceren . Nog steeds volgens Chi Kung en andere bronnen ,blijken er heel wat vrouwen te zijn , die nooit een orgasme bereiken ,maar dat tijdens de copulatie wel simuleren , dus doen alsof dat wel zo is , om de mannelijke partner een plezier te gunnen en een beter gevoel te geven , zelfs wanneer deze in hoge mate tekort schiet door een veel te vroege ejaculatie na slechts enkele sekonden samenzijn . De Chi Kung-filosofie en - gezondheidsleer voor een leven  met een goede geestelijke ingesteldheid en lichamelijke gezondheid , heeft voor deze frigide vrouwen een methode ontwikkeld in drie stappen , zodat ze toch klaarkomen met een diep lichaams-ontspannend en weldoend orgasme .De methode is afgeleid van de oude leer van Tao (Taoisme) over sexualiteit en over " de yin-yang-pulsatie van gepolariseerde energie in het lichaam " . Deze leer stelt dat de vrouw ook frigide kan zijn of worden tijdens de menstruatie door verlies van ying. Dit ying-verlies treedt ook op bij  vrouwen door oververmoeidheid , of door te weinig of onaangepast te eten zonder verse groenten en fruit dus vooral ook tijdens een dieet (volg nooit een dieet ,elk dieet  vernietigt het lichaam ) , of wanneer de vrouw emotioneel negatief ingesteld is t.o.v. haar mannelijke partner die haar fysisch of psychisch mishandelt , of wie ze iets anders te verwijten heeft , zodat ze niet of nooit in een vitale en energetische sexuele stemming verkeert om tijdens een (soms ook nog tegen haar wil door de man opgedrongen- ) geslachtsdaad , een hoogtepunt te bereiken .

De drie fazen om de frigide vrouw een orgasme te garanderen , zijn volgens Chi-Kung :
1)  De vrouw neemt een Chi-ionisch voetbad , bijvoorbeeld in het hierboven-vermelde detox-voetbad  . De negatieve ionen in het warm water dringen doorheen de porien van de voeten naar binnen in het lichaam , en stijgen via de benen op naar boven , daarbij  ondermeer het positief geladen G-punt in de vagina bereikend , zodat  positief en negatief  prikkelend combineren , waardoor een goede voorbereidende faze  tot een weldadig orgasme tot stand komt . Na gedurende 30 minuten doorgebracht te hebben in het voetbad , gaat de vrouw naakt languit op een bed rusten  daarbij de ogen sluitend en diep ademhalend voor een goede zuurstof-toevoer .
2)  de eveneens naakte mannelijke partner , past nu , na de beide handen door wrijving tegen elkaar , opgewarmd te hebben , een stimulerende massage toe op haar beide borsten , in het bijzonder zachtjes met de vingertoppen de tepels stimulerend , er eventueel ook op zuigend. Sexualiteit is gebaseerd op yin- en yang-energie , en het is nodig dat een vrouw , die trager sexueel opgewonden geraakt dan de man , door die man voldoende gestimuleerd wordt ,zodat de secretie van de vagina op gang komt , en hij met zijn lid niet terecht komt in een droge schede . De yin van de vrouw is dan in orde.Wanneer de man met slechts drie vingers cirkelvormige massagebewegingen maakt rond de tepels van de vrouw , zullen daardoor haar endocriene klieren  beginnen vocht af te scheiden .
3) de man penetreert de vrouw , en zichzelf daarbij met wilskracht kontrolerend , om zeker niet te ejaculeren , beweegt hij tot de vrouw klaarkomt . Chi Kung zegt hierover : " daar waar bij een gewone copulatie , de penis van de mannelijke partner gedurende 4 sekonden zal gestimuleerd worden door de ‘ spastische contracties ‘  errond van de vrouw , kan de vrouw dit bij een Chi - kuur 25 tot 45 sekonden volhouden , daarbij een lang en zeer intens orgasme belevend , waarbij ze in sommige gevallen schreeuwend van genot ,met de armen en benen slaat en met de voeten schopt , of  minutenlang  ‘ zalig ,zalig ‘  ligt te prevelen onder invloed van de Chi-pulsatie  . Deze laatste zorgt er in bepaalde gevallen zelfs voor , dat het orgasme voor een onbepaalde tijd aanhoudt , in het latijn ‘ status orgasmus ‘ genoemd , dus een orgasme dat maar niet stopt , maar  doorlopend in stand gehouden blijft " . Wat de  copulatie-houding betreft om tot deze Chi-orgasme-explosie en genotsbeleving te komen , daar geeft de Indische Kamasutra , een voldoende antwoord op met de verschillende gedetailleerd afgebeelde houdingen tijdens het samen verkeren .  Nadat de vrouw haar bevrediging vond , kan de man nu ook  " in Chi-harmonie met haar , ongemeen heftig  uitstorten " . De yin van de vrouw was door de stimulatie in faze 2) in orde , en  tijdens het bereiken van het vrouwelijk  orgasme, komt er  bij de vrouw een yang vrij (vrouwelijke ejaculatie ?) die bedoeld is voor de man , om daar  bezit van te nemen. Op een gelijkaardige manier , slorpt de vrouw de mannelijke yang op .Alle medische kringen zijn het er over eens , dat dit voor alle organen van het lichaam van beiden , een gezonde belevenis is . Indien de man daartoe niet of niet meer in staat is , kan zijn lid vervangen worden door een vibrerende kunstpenis met een bolvormige kop , waarmee vooral de clitoris van de vrouw gestimuleerd wordt . Het spreekt voor zich , dat in een lesbische relatie , de man in de faze 2) en in mindere mate  in faze 3)  kan vervangen worden door een vrouwelijke partner .

Zonder de hulp van Mevrouw W. , Chinese studente aan de Medische Faculteit ,de Faculteit Geneeskunde , van de Universiteit Antwerpen ,  reeds in het bezit van een diploma van dokter in de geneeskunde , zouden we deze  tekst uit de recentste boeken-uitgave van Chi-Kung , die zij correct uit het chinees vertaald heeft , hier nooit hebben kunnen reproduceren . Langs deze weg willen we dan ook deze doctoraats-studente ,die voor een tweede dokters-titel gaat , dus dr.dr.W... ,  danken .

Tot slot , enkele  interessante referenties over voetverzorging.
Op het internet hebben we ( benevens een groot aantal andere goede sites over voetverzorging of podofilie ) de volgende drie uitmuntende sites gevonden , met een overvloed aan informatie over voetverzorging . Het loont de moeite deze te raadplegen , waarbij men ofwel oplichtende titels van korte toelichtingen kan aanklikken met de muis , of zelfs youtube filmpjes kan bekijken over een bepaald voet- probleem :

http://www.foot-reflexology-for-health.com/nl/    : met youtube filmpjes ter verduidelijking
http://www.voetverzorging.be  voetproblemen
http://www.voetverzorging.nl  ( klik op "uitgebreid overzicht van klachten ... )

Als voorbeeld , drukken we een uittreksel af van "www.voetverzorging.be voetproblemen " (op deze manier intypen op google ,dan vindt die het onmiddellijk). Hieronder zijn evenwel de vermeldingen in de tabel ,niet aanklikbaar . Daarvoor is het nodig naar de site zelf te gaan , ook om het antwoord op elk aangeklikt item te vernemen .

    Huid                                                                  Nagel                                                              Ander
    Harde likdoorn (clavus durum)            Dwangnagel                                               Diabetische voet
    Blaar                                                                  Gespleten nagel                                       Fibromyalgie
    Eelt (hyperkeratosis)                                  Hypocratische nagel                            Hallux valgus
     Eksteroog                                                        Ingegroeide nagel                                 Hamerteen
    Huidschimmel (huid-mycosis)                Lepeltjesnagel (Koïlonychie)           HieIspoor
    Kloof                                                                    Lijnen van Beau                                    Jicht
    Neuro-vasculaire likdoorn                         Nagelloslating (Onycholysis en    Reumatische voet
    Vasculaire likdoorn                                       Onychomodesis)                                Voetreflexologie
    Voetzweer                                                          Nagelwalontsteking (Paronychia    De platvoet
    Weke likdoorn (clavus molle)                    en Onychia)                                             Podologie
    Wintervoeten                                                   Psoriasisnagel
    Wrat                                                                     Ramshoornnagel
    Onychophosis                                                  Traumatische nagel
    Interdigitale likdoorn                                   Verkleuring van de nagel
    Plantaire pitting                                              Verticale groeven
    Eczeem                                                                Onychorrhexis
    Zaadlikdoorn (Clavus Miliare)                   Involutienagel
    Zweetvoeten                                                      Kalknagel (Onychausis en
                                                                                    onychogryphosis)
                                                                                     onychomycosis
                                                                Klauwnagel (onychogryphosis)

Ontharing .
1)  Schoonheidsbehandelingen . In de ontwikkelingslanden niet , omdat men daar soms geen dokter vindt in een straal van tien kilometer , maar in onze luxe maatschappijen meer en meer , interesseren de mensen zich voor hun uiterlijk. Dan bemerken ze allerlei onvolkomenheden van de natuur, zoals hun scheve neuzen of  te lange kinnen en te grote oren , maar dat  zijn geen zaken , waar op  één , twee , drie, oplossingen voor gevonden worden . Ernstige schoonheidsproblemen vereisen een ingrijpende behandeling. Vandaag worden steeds meer laserstralen toegepast om vet te verwijderen uit de bovenste onderhuidse lagen van een te dikke buik , en bijvoorbeeld om geboortevlekken, wijnvlekken genaamd , te verwijderen. Deze vlekken bestaan uit woekeringen van bloedvaatjes onder de huid. Na een aantal behandelingen zal de wijnvlek geleidelijk en voorgoed verdwijnen, alhoewel het behandelde huidgedeelte soms een iets afwijkende kleur zal behouden ten opzichte van de omgevende huid .
Plastische chirurgie omvat de gekende cosmetische operaties op neus , dubbele kin , dijen , borsten , strakker maken van de gezichtsstructuur , enz., maar kan ook worden toegepast om beschadigde weefsels te herstellen. Wie  een plastische operatie overweegt om cosmetische redenen , dient er  rekening mee te houden dat elke  operatie  een risico inhoudt , hoe klein ook , en dat de ingreep  misschien niet  het beoogde effect zal ressorteren . Bekijken we als goed voorbeeld de 12 (of meer ? ) opeenvolgende gezichtsoperaties van wijlen Michael Jackson .
2)  Ongewenste beharing .
Haargroei zet zich door vanaf de puberteit. Tezelfdertijd met het haar onder de oksels en op de geslachtsdelen , verschijnt  al naar gelang de erfelijke factoren , ook  haargroei op de benen en op de bovenlip .Haargroei in het gezicht , onder de oksels of op de benen wordt door sommige mannen , maar vooral door vele vrouwen als ongewenst beschouwd. Een  niet gering percentage van de vrouwen heeft last van overtollige haargroei en wat de meeste dames  bezig houdt , is hoe  ze daar snel iets kunnen aan doen . Niet bij iedereen verschijnen de haren  op dezelfde plaatsen. Sommigen krijgen een snorretje, anderen haar op de onderkin, weer anderen op de benen of de dijen, en soms zelfs op de rug. Er zijn vrouwen die zelfs een even sterke baard krijgen als hun man. Sommige dames geven er ook de voorkeur aan de buik (en de geslachts - zone) te laten ontharen, vooral in de zomermaanden als ze in minuscule bikinietjes langs de stranden willen ronddwalen of er zonnebaden  .
In de schoonheids - klinieken en - instituten , weet men uit ervaring dat het aantal dames dat te lijden heeft van overtollige haargroei toeneemt , maar de drempelvrees voor een ingreep door een schoonheidsinstituut  is bij de meeste dames verdwenen in vergelijking met vroeger, temeer daar ze gecomplexeerd rondlopen en van het vervelend verschijnsel  vanaf willen geraken . De hormonen in de voeding (vlees van geslachte ingespoten dieren : verboden ,maar het gebeurt nog alle dagen ondanks veterinaire inspectie en controle )  en in de geneeskunde (medicijnen) zitten daar voor een flink stuk tussen. Vooral meisjes die met mannelijke hormonen behandeld werden, bijvoorbeeld om het lichaam te versterken, zijn snel het slachtoffer van een  in het oog springende  beharing die  hun een onvrouwelijk uiterlijk geeft  en hen wanhopig en ongelukkig maakt . Aan vrouwen die het lastig hebben tijdens de overgangsjaren en een moeilijke menopauze doormaken , durft men ook mannelijke hormonen toedienen. Vandaag is men  voorzichtiger bij een behandeling met dergelijke medicijnen , en zal men eerst nagaan of er geen methode bestaat die minder bijwerkingen oplevert.
3)  Methoden om de haren te verwijderen.
Geen enkele goede ontharingsmethode voldoet echt aan de voorwaarden , definitief, snel , veilig en goedkoop te zijn .
A) Men kan  in elk geval met één goede raad beginnen: laat het scheermes of het scheerapparaat liggen waar het thuishoort. Deze tuigen zijn uitsluitend voor heren bestemd , hoe mooi en aantrekkelijk ook , met uitgekiende reclame naar vrouwen , dergelijke toestellen   te koop worden aangeboden. Wie zich scheert , loopt het risico een baard te krijgen , zelfs op de benen. De teruggegroeide haartjes worden niet alleen langer, ze worden ook steviger en dikker, en vallen dus meer op. Het is al voorgekomen, dat de nylons of panties van geschoren vrouwen , ladders kregen door de sterke en stevige teruggekeerde haargroei op de benen. Men kan dus beter het scheermes of het scheerapparaat diep in de schuif laten liggen, zelfs al heeft het   geld gekost. Men  maakt er de zaak alleen maar erger mee. Scheren is hoogstens aan te bevelen om   de oksels mee te ontharen, met het  risico dat ook daar de haartjes steviger en dikker zullen worden en na het scheren het uitzicht van een geschoren mannenbaard zullen krijgen. En scheren met een lady-shave gaat weliswaar in een mum van tijd , maar de ontstane stoppeltjes kunnen  geinfecteerd geraken.
B) Een ontharingscrème , die door een hoge pH ( = alkalisch) de structuur van de haren werkelijk aantast, waardoor de haren vernietigd worden . Deze methode is  snel,  goedkoop ,  grondig , maar er zijn bijwerkingen mogelijk .De sterke scheikundige produkten die in dergelijke preparaten verwerkt zijn , tasten de haren aan, maar bij sommigen ook de huid. Voor gevoelige huidtypes is dit systeem  af te raden omdat het huidoppervlak  er zou kunnen door geschaad worden . Wie het nog nooit geprobeerd heeft , en ermee wil beginnen , doet er goed aan het produkt eerst te  beproeven  op een klein gedeelte van de huid, bijvoorbeeld op de rug van de hand, of op de wreef van de voet, of achter het oor. Van zodra er roodheid optreedt , gebruikt men het recept niet meer wegens de  geïrriteerde huid die vaak niet  gemakkelijk te genezen is . Bovendien is het gebruik van ontharingscrèmes  op grote lichaamsvlakken zoals  de benen een  vrij dure zaak. En de allergische reacties (eczeem) die kunnen optreden, zijn de reden waarom men dergelijke crèmes beter niet op het gezicht  toepast om een gezicht met rode plekken en pukkeltjes te vermijden  .
C) Ontkleuren is een halve oplossing. Hiervoor gebruikt men zuurstofwater , aangelengd met een paar druppeltjes ammoniak . Donkere haren kan men minder opvallend maken door ze te bleken met  waterstof-peroxyde.  Als gevolg daarvan kan huidirritatie  optreden. Met dit systeem  kan  niet worden onthaard, alhoewel de haargroei  toch verdunt. De haren  worden  minder opvallend, zodat de onsierlijke stoppels op de bovenlip niet  gemakkelijk meer ontdekt en bekeken  kunnen worden , tenzij van  dichtbij.
D) Is de haargroei gering , dan kan zonder bezwaar gebruik gemaakt worden van een epileertang. Een pincette waarmee de wenkbrauwen worden uitgedund kan hiervoor  dienen. De haargroei keert  minder snel weer. Epileren met een pincet of met plakjes hars , verwijdert een haar met wortel en al . Indien het haarwortelzakje  echter intact blijft , zal er  na verloop van tijd toch weer haargroei ontstaan. De behandeling zal dan  om de twee tot  drie maanden moeten herhaald worden . Verder is de hele procedure nogal pijnlijk . Als de haarwortelzakjes beschadigd worden , veroorzaakt dit  kleine littekens of  de groei van misvormde haren.
E) Epilatie met was. Dit is een methode die  ongevaarlijk is , en de haargroei niet stimuleert, maar integendeel vertraagt , en er de dichtheid ervan verkleint, geen baardgroei tot gevolg heeft ,en een langdurig effect ressorteert. Voor de benen en de dijen wordt altijd warme was gebruikt (ongeveer 35 graden) en de kwaliteit van de was is beter wanneer er  bijenwas in verwerkt zit . De was wordt met repen op de huid aangebracht en tegen de richting van de haren in , neergestreken . Als de was afgekoeld is, wordt die er met repen weer afgetrokken. De haren blijven in de was achter.Bij elke man en vrouw kan deze methode worden toegepast, behalve wanneer men aderspat heeft. De epilatie van benen en bovendijen duurt een uurtje. Het nadeel ervan is dat men die zelf niet kan toepassen . Hiervoor is een behandeling in een schoonheidsinstituut noodzakelijk. De prijs ervan zal wel niemand meer afschrikken, omdat het resultaat gewoonlijk mooi is en  gedurende maanden standhoudt . Sommigen moeten  na een paar weken  terugkeren, maar naargelang het toegepaste procédé , kan men  de pauzen tussen twee behandelingen vergroten.Een  nadeel is , dat dit procédé niet geheel pijnloos is . In een goed instituut zal dit  niet onoverkomelijk zijn . De schoonheidsspecialiste in kwestie zal haar beroep kennen, weten hoe warm de was moet  aangebracht worden , en op welk ogenblik die best wordt afgerukt. Als ze daarna een lichte massage toepast , is de pijn  weg. Een klein uurtje miserie om een hele tijd met mooie benen rond te lopen , dat hebben de meeste dames er wel voor over. Benen kunnen ook onthaard worden met koude was , maar de resultaten zijn  niet zo goed.
E)  Wie zich definitief wenst te laten ontharen kan enkel naar de elektrische ontharingsmethode grijpen. Dit is de enige , van oudsher gekende manier , om ongewenste haren definitief te verwijderen , waarbij de haarwortels worden gedood door een elektrisch stroompje.(recente manieren voor definitieve ontharing werken met laserstralen , hieronder besproken ). De apparatuur bestaat uit een soort revolver waaraan een stift is bevestigd met een scherpe dunne naald. Deze naald wordt in de porie gestoken tot op de haarfollikel , dan wordt de elektrische stroom kortstondig ingeschakeld en door de elektrische stroomstoot gaat de punt van de naald  gloeien en de haarfollikel verbrandt en wordt vernietigd . Deze methode levert, mits goed uitgevoerd, een blijvend resultaat op, zonder littekens . Alleen als de naald te vroeg wordt teruggetrokken , als ze dus nog heet is , loopt de behandelde persoon  kans op het ontstaan van een minuscule brandwonde die, als er een paar naast elkaar liggen, toch  zichtbaar is. Daarom moet een dergelijke operatie niet in handen gegeven worden van een onervaren persoon. De behandeling kan best  door een  schoonheidsspecialiste worden uitgevoerd, daar anders de kans op littekens vergroot. Bovendien kan er per keer slechts een klein huidoppervlak  worden behandeld en de behandeling is vrij pijnlijk .Om te beginnen moet de naald ingebracht worden ,en men brengt ze  vervolgens aan het gloeien  . Als de haarfollikel werkelijk verbrand is, kan het haartje niet teruggroeien. Daarom wordt van definitieve ontharing gesproken. Het voordeel is, dat alle haarsoorten kunnen  behandeld worden , ook grijze en helblonde haren. Nadeel is de snelheid. Haartje voor haartje moet de naald worden ingestoken. Dit is tijdrovend en daardoor  duur  en nogal belastend voor zowel behandelaar als patiënt ,vooral wanneer deze laatste een ongeduldig en zenuwachtig type is . In het aangezicht zijn de porieën  zo klein dat men slechts twee follikels op 20 pogingen kan vernietigen.Ook dit feit maakt  elektrisch depileren onaangenaam en  duur.Daarom wordt soms een gecombineerde ontharingsmethode toegepast : elektrisch voor de dikste haartjes en  was voor de dunnere.

F) De schaamharen .
Ons haar groeit in drie fazen : 1) anagena , 2) catagena , 3) telogena  . Anagena is de groeifaze , een haar begint te groeien vanuit een onderhuids haarzakje  of  follikel , nog zeer dun en smal ; catagena is een tussengelegen faze waarbij de bodem van het haarzakje verbreedt , en telogena is de definitieve of eindfaze , waarbij het haar volgroeid is. De bodem en het haarzakje zelf zijn dan op hun breedst .We hebben de dichtste  beharing op ons hoofd ,met een gemiddelde van 120000 haren , die vooral bestaan uit keratine . Keratine is een eiwit. Eiwitten bestaan uit ketens van aminozuren. Aminozuren bestaan over het algemeen uit C, H, N en O. Keratine is wat dat betreft bijzonder omdat er veel cysteïne in voorkomt. Cysteïne is een aminozuur waar ook nog zwavel (S) in voorkomt. Er zitten dus C, H, N , O en S atomen in keratine.Het is een   vezelachtig proteïne dat de chemische basis vormt van opperhuidweefsel zoals haar,  wol, nagels of veren.Verhoornd celmateriaal (eiwit), ook wel hoornstof genoemd is de grondstof van het haar. Ons haar groeit gemiddeld 1 centimeter per maand , bepaald door het hormoon testosteron , dus ons (mannelijk) geslachts-hormoon ,en bij de vrouw het hormoon estrogeen , reden waarom ook de geslachtsdelen behaard zijn .

Ontharen van de " intieme delen "  bij de Egyptenaren , Grieken en Romeinen .
Het was voor de  vrouwen in het oude Egypte een traditionele gewoonte zich te scheren. De Griekse en later de Romeinse vrouwen , volgden hun voorbeeld . Een zacht en haarloos lichaam was de standaard voor jeugdigheid , schoonheid en onschuld of maagdelijkheid . De vrouw van de Egyptische Farao gaf het voorbeeld , en zorgde ervoor dat ze geen enkel haartje had op het gehele lichaam . Haar dokter maakte met de toestemming van het Hof bekend , zonder twijfel met de goedkeuring van haar echtgenoot  de Farao, dat ook haar " intieme delen "  rozig glad gehouden werden  en vrij van elk haartje .  De  vrouwen gebruikten ontharingscremes , in oude geschrifen vernoemd  als volsella , philotrum of dropax , een soort was , die vooral bestond uit een mengsel van olie , rozijnen en honing en suikerachtig smaakte, waarschijnlijk ook om de mannen gewillig te zijn , wanneer deze hun tong gebruikten bij sommige sexuele standjes . De Griekse standbeelden zijn daar een bewijs van , en later de schilderijen van naakte vrouwen uit deze drie landen , of over hen ,door buitenlanders geschilderd ,  steeds voorgesteld zonder  een enkel haartje op de schaamdelen . Vooral de rijke vrouwen uit de begoede kringen hielden vast aan deze traditie , en gingen er prat op , een zachte , gepolierde huid als ideaal , te onderhouden en te verzorgen .Dat was niet altijd het geval bij    de mannen , die soms gebeeldhouwd of geschilderd  voorgesteld werden met een  reusachtig behaard geslachtsdeel  . Als de de mannen  dit wensten , konden ze  geepileerd worden met teer-extracten . Vanaf het jaar 1500 maakten ook de Turken bekend dat " van zodra een Turkse vrouw ook maar 1 haartje ziet groeien op haar private delen , ze zich naar een publieke badinrichting spoedt , om door daarin gespecialiseerde vrouwen , in een daarvoor ingerichte private kamer , het pubisch haar te laten verwijderen " . De vele schilderijen , die we vandaag kennen over bijvoorbeeld " de harem " , of " het Turks bad " , tonen groepen  naakte , volkomen haarloze vrouwen . Hun hoofdhaar is vaak bedekt met een badhanddoek . ( Bekijkt U  8000 schilderijen , hierover verzameld op de schilder-site : http:// blog.seniorennet.be/PaintingHistory/archief.php?ID=18  )

G) Ontharen met een laser  , voor permanente schaamhaarverwijdering : niet alleen voor  hygienischer "sex " in de familiekring , maar ook om in badplaatsen in bikini te kunnen rondwandelen  , en voor presentatrices van ondergoed -lingerie tijdens modeshows.

Een depilatie met een laser , heeft een grote cosmetische waarde , omdat ze mogelijk is bij zelfs een gevoelige huid , en de afwerking mooi is , en mag gezien worden .Bijvoorbeeld bij een man met een rug , voorzien van  een weelderige haarbegroeiing , zal na een aantal behandelingen met laserstraal  , daar geen haartje meer van overblijven , en de rug een volkomen glad en fris uiterlijk  vertonen . Geen enkele andere volledige verwijdering van behaarde lichaamsdelen kan concurreren met de snelheid , veiligheid en betrouwbaarheid van een laser-ontharing  . Alle laserbehandelingen zijn kontakt-vrij , d.w.z. dat de laser-kop niet echt in aanraking komt met de huid . De praktische gevolgtrekking daarvan  is , dat als het de ontharing  van een geslachtsorgaan zou betreffen  dat geinfecteerd zou zijn  met Aids ,  de besmetting van een volgende persoon , behandeld met dezelfde laserkop ,  uitgesloten is .

Er zijn  verschillende soorten lasers .  Ze werken nochtans allen volgens het principe van de   " selectieve  photo-thermolyse " ,  hetgeen  betekent dat sommige delen van het lichaam meer warmte opslorpen wanneer ze blootgesteld worden aan licht- energie . Laserstralen zijn  een  vorm van licht. Het bijzondere aan laser-licht  is ,  dat de lichtdeeltjes (photonen) allen in dezelfde richting bewegen, waardoor  de lichtenergie sterk  geconcentreerd en gebundeld wordt in een smalle en sterk gerichte straal . Voorwaarde voor een goed resultaat van alle laser-ontharingsmethoden , is de aanwezigheid van pigment in het haar. Het pigment is de warmtegeleider , en dat geldt voor alle systemen. Het laserlicht met een bijzondere golflengte ,wordt geabsorbeerd door het pigment in het haar, waardoor het haarzakje inclusief de haarwortel wordt vernietigd. Ontharen met een ontharingslaser dient met  grote precisie uitgevoerd  worden. Er bestaat namelijk een reële kans op verbranding , met littekens tot gevolg . Ook pigmentverschuiving komt soms voor . Een laserbehandeling kan  soms pijnlijk zijn. Om dit alles te voorkomen , worden laserbehandelingen  best  uitgevoerd door een arts of  een dermatoloog. Deze kan de te behandelen huid ook inwrijven met een pijnstillende creme , indien de te behandelen persoon zeer gevoelig zou zijn . Men hoeft daarover niet paniekerig te doen : een echte verdoving of anesthesie is bij een laserbehandeling niet nodig , temeer omdat laserbehandelingen oorspronkelijk werden ingezet voor het behandelen van minder goed functionerende aders , dus benefiet zijn voor het lichaam.

I)De meest bekende is de diode laser. De meeste diodelasers zijn  uitgerust met een behandelingskop van 1 tot 2 cm , die  impulsen uitzendt .  De laserstraal verwijdert niet alleen het haar , maar ook het haarzakje , de zogenaamde follikel , zodat het haar niet meer kan teruggroeien .Bij de laserontharing wordt monochromatisch licht  gebruikt, dus licht met 1 enkele , welgekozen kleur . Het belang van elke  kleur ( groen, geel of rood) , met zijn overeenkomstige golflengte , is dat elke kleur een specifieke uitwerking  heeft en op een zekere  diepte werkt. Er zijn  bepaalde laserstralen (zoals bij de Nd -Yag en diode Robijn) wiens selectiviteit zich richt op het vernietigen van een  donkere haarwortel. Haren  bevatten pigment (melanine) dat  licht absorbeert en omzet in warmte. Het licht van  laserstralen 'glijdt' als het ware via het pigment naar binnen in de huid naar de haartjes in de haarzakjes . Op deze wijze wordt er  warmte tot bij de haarwortel  gebracht , ter vernietiging van de haarzakjes . De gekleurde structuren van een lichaam worden  chromophoren genoemd. Zo is  melanine met een zwarte kleur een  chromophoor , en hetzelfde kan gezegd worden over de  roodgekleurde hemoglobine van het bloed . Verschillende soorten laserlicht-uitrustingen in de handel , kunnen de  selectieve photothermolyse uitvoeren , met kenmerken die gericht worden op een  specifieke chromophoor. Wanneer men de laser-machine instelt op zwart ,verwezenlijkt ze de ontharing , stelt men ze in op rood , dan zal ze de toestand van gesprongen aders en spataders verbeteren .In het geval van een ontharing ontvangt de melanine als donkere substantie en als chromofoor , de meeste lichtenergie en de lichter gekleurde huid  bijna niets daarvan .  Elk haarzakje bevat een grote hoeveelheid melanine. Het gevolg laat zich raden : de energie die via het haar binnendringt in het haarzakje,zal dit vernietigen . Dit werkt enkel bij donkere haren, en niet bij blond, wit of grijs haar. Bovendien mag de huidkleur van de klant niet te donker zijn, omdat het huidpigment anders eveneens vernietigd wordt , doordat de melanine van de opperhuid wordt aangetast .Dit vormt een belangrijke beperking van deze methode. Wanneer de huidkleur te donker is ,  is een laserbehandeling nog wel mogelijk , maar wel met een veel lagere energie , om de huid niet te beschadigen . Daardoor wordt de behandeling minder doeltreffend en duurt veel langer . Men moet vaak terugkomen voor verschillende opeenvolgende behandelingen . Hetzelfde kan gezegd worden over de ontharing van bijvoorbeeld lichtblond haar . De licht gekleurde haartypes slorpen te weinig energie op , en maken een langdurige behandeling noodzakelijk . De LightSheer Diodelaser, een nieuwere  technologie voor het duurzaam verwijderen van ongewenst haar , laat toe , in tegenstelling tot andere diode-ontharingslasers, vrijwel alle huidtypes van licht tot donker  goed te behandelen. Niet alleen gericht op schaamhaar- verwijdering , maar ook  op behandelingen  van  ongewenste haren onder de   oksels, op het  gezicht, de rug , de schouders , armen, benen, dijen , buik of  borst . Het warmte-effect wordt op de follikel gecentreerd , zonder het omringende weefsel te beschadigen. Enkel de wenkbrauwen (laserstraal-gevaar voor de ogen ) , en de haren te dicht bij  slijmvliezen , kunnen niet behandeld worden. Grijs haar is met geen enkele soort laser behandelbaar.

II) Lichtflitsen  (IPL) met een breed licht -en -warmte spectrum , voor definitief intiem ontharen.
Deze  techniek voor permanent ontharen , gebruikt  zeer geconcentreerd licht: IPL ( Intense Pulse Light) uit een  laser machine met hoge energiewaarde . Daarbij wordt zichtbaar licht met een grote intensiteit uit een  flitslamp via een glasprisma naar de te behandelen plek geleid. Veel IPL apparaten worden gekoeld met water zodanig dat de behandelingskop zelf afkoelt tijdens en na elke impuls - flits . Tijdens de behandeling wordt veelal ook koelende gel gebruikt om de huid af te koelen alvorens er geflitst wordt. Zoals reeds hierboven vermeld , bevat een beharing  pigment (melanine) dat  licht absorbeert en omzet in warmte. Deze warmte wordt  via het haar naar het haarzakje gevoerd. De warmte zal de cellen die het haartje produceren, beschadigen. Hierdoor zal het haartje  niet meer teruggroeien. Het pigment in het (schaam)haar zorgt voor absorptie van het licht. Hoe meer pigment (= hoe donkerder) het haar bevat, des te doeltreffender  is IPL . Met IPL wordt een relatief groot gedeelte van het te behandelen oppervlak in één keer behandeld. Per lichtflits kunnen daarom honderden haarzakjes tegelijk uitgeschakeld worden.De behandeling werkt het best als de huid niet te donker is , anders slorpt die volgens de hierbovenstaande beredenering zelf teveel lichtenergie op . Een witte huid met donkere haargroei is de ideale basis voor IPL . Toch is het met veel IPL-apparaten ook mogelijk om mensen met een donkere huid met sukses te behandelen. Er kunnen verschillende sterktes  gekozen worden , zodat de instelling van het apparaat individueel kan  afgestemd worden op de huidskleur en haarkleur. Dit maakt het verschil uit met de hierboven besproken  diode-laser .

Samengevat is het dus zo , dat een diode-laser werkt op slechts 1 enkele golflengte , d.w.z. met een enkele kleur , die gekozen wordt om het beste resultaat op te leveren bij een bepaalde toepassing of specifieke behandeling . IPL daarentegen vertoont een breed spectrum van golflengten of kleuren , die allen samen mengen tot wit licht . Door middel van filters , kan men uit dat brede spectrum  nu een bepaalde kleur of  golflengte kiezen of afzonderen , die geschikt is voor een bepaalde behandeling , en zoals uit het hieronderstaande zal blijken , concentreert men zich daarbij vooral op drie toepassingen : 1) een eigenlijke ontharing , 2) verjonging van de huid , 3) de behandeling van aders die niet goed meer functioneren . Daartussen is er nog een vierde toepassing  mogelijk : het wegwerken van lelijke pigment-vlekken en het herstellen van een verbrande huid .

III) Verschillende soorten laserbehandelingen van gewone lichaamsdelen . Vertrouwt U maar op een van de volgende laser-behandelingen , ook voor niet-schaamhaar-zones.
De golflengte van laser-licht wordt uitgedrukt in nanometers (nm) . Een nanometer is een miljardste van een meter of een miljoenste van een millimeter , dus zeer klein .
a) 640-1200 nm voor standaard ontharing  . ( Gemiddeld 810 nanometer ,waarop veel toestellen werken ) .
Verwijdert ongewenste beharing ,typisch onder de  oksels , op de  bovenlip,  schouders , rug , benen, armen en dijen . Behandelde lichaamsdelen mogen daarna niet onmiddellijk blootgesteld worden aan sterk zonlicht , omdat ze er zelf licht verbrand zullen uitzien .Daarom kan  men  ze zelfs insmeren met een milde zonnebrand creme .

b) 560-1200 nm . Deze golflengte wordt gebruikt om de huid te verjongen en er de kwaliteit van te verbeteren , de huidporieen te verkleinen , rimpels te verwijderen , en de structuur van het weefsel van de beide (vrouwen-) borsten te verfijnen . Produceert collageen en maakt dat de dieper gelegen collageenlagen zich kombineren met de weefselstructuur ,waardoor de huid ook een betere , donkerder (lichtbruine ) kleur krijgt. Wat is collageen ? Collageen (= het Griekse ‘ samenbinden’) is een lijmvormend eiwit dat het hoofdbestanddeel vormt van het losmazige bindweefsel in de menselijke huid . Het vormt  de extra-cellulaire matrix.  Er zijn in totaal meer dan 20 verschillende types collageen, maar type I t/m IV zijn verreweg de belangrijkste en meest voorkomende in het menselijk lichaam . Collageen is  verantwoordelijk voor onze huidcellen. De meest oppervlakkige laag van de huid wordt de epidermis genoemd. De epidermis heeft voornamelijk een beschermende functie. Zonder deze laag zou ons lichaam zeer snel de(s)hydrateren. Juist onder de epidermis ligt een tweede laag : de dermis . Deze laag bestaat voornamelijk uit collageen. De belangrijkste functie van dit collageen is een steunende functie van de huid. Ook botten, pezen, kraakbeen en tanden bestaan grotendeels uit collageen.  Collageen is verantwoordelijk voor de stevigheid en elasticiteit van de huid. Een tekort aan collageen neemt toe naarmate de leeftijd vordert en resulteert uiteindelijk in rimpels . Tijdens het vernieuwingsproces van de huid wordt op jonge leeftijd voldoende collageen gemaakt om de huid jong (stevig en soepel) te houden. Elk jaar verliezen we 1% van ons natuurlijke collageen.  Na het 25e levensjaar neemt de productie van collageen gestadig af, hierdoor veroudert de huid en ontstaan er rimpels, de huid wordt slapper en invloeden  van buitenaf hebben een grotere inwerking op de huid. Tegen rimpels kan men zich  in de cosmetica , uit een keuze van vis-collageen, runder-collageen en plantaardig collageen , collageen-gel  aanschaffen , of vloeibaar collageen waaraan vitamine B6  is toegevoegd , en die  de  huid revitaliseren. De gel of vloeistof  dringt  door de opperhuid heen. Hierdoor wordt het eigen collageen-niveau weer op peil gebracht en verbeterd , en dit ondersteunt gewrichten, huid, haar en nagels. Dat  is te wijten aan   de  stimulatie van de fibroblasten die verantwoordelijk zijn voor de aanmaak van collageen . Bepaalde bipolaire radiofrequentie- en infrarood - zonnelampen stimuleren eveneens de aanmaak van collageen in de huid . Deze gunstige invloed op de collageenproductie is  wetenschappelijk bewezen . Bij verhitting van collageen wordt gelatine gevormd , gebruikt in vleesconserven zoals ‘ corned beaf ‘ in blik , dat de mensen aten juist na het einde van de tweede wereldoorlog .

c) 530—1200 nm Pigmentering- therapie .
Verwijdert lelijk gekleurde vlekken op de huid , repareert huidverbrandingen door de zon , verwijdert ouderdomsvlekken , acné en roos .

d) 585-1200nm vasculaire of ader- therapie .
Herstelt ongewenste  pathologische veranderingen van de aders . Ook hier wordt acné behandeld en verkleuringen van de huid weggewerkt , zodat  de huid er jeugdiger uitziet met een betere textuur . Pathologie betekent ziekteleer, waarbij gekeken wordt naar de oorzaak van de ziekte , hoe een ziekte ontstaat, welke de gevolgen ervan  zijn en  hoe de ziekte verloopt in de tijd .

Bij elke laser-behandeling , is het best twee weken voor de afspraak , te sterk zonlicht te vermijden , en geen enkele andere ontharingsbehandeling toe te passen , zoals een ontharing  met was of hars . Ook niet roken , en geen medicamenten / medicijnen van gelijk welke soort innemen . Twee of drie dagen voor de laserbehandeling , kan men wel een chemische peeling van de huid toepassen , omdat daardoor de huidporiën opengaan ,waardoor het laserlicht gemakkelijker  door de huid zal kunnen binnendringen om de haarzakjes te bereiken .
 
H) Electrolyse .
Schaamhaar kan via elektrolyse permanent worden verwijderd. Dit (intiem) elektrisch ontharen laat toe om  haren op de geslachtsdelen  te  verwijderen en ook aan de onderkant van de rug . Electrolyse is  een  tijdrovende behandeling , duur en vaak  pijnlijk. Ze is dus  alleen goed inzetbaar als het om betrekkelijk kleine gebieden gaat. De eenvoudigste wijze om eventuele pijn te bestrijden , is afkoelen. Door eerst ijs of een afkoelende spray op te brengen , vermindert  men de gevoeligheid.

I) Bij galvanische elektrolyse wordt een gelijkstroom uit bijvoorbeeld een batterij langs de naald naar de haarwortel van het (schaam) haar geleid. Uit het aanwezige water en zout wordt natriumhydroxide verkregen dat door zijn bijtende werking de haarwortel vernietigt. Het is een doeltreffende wijze om (schaam) haar permanent te verwijderen, maar tijdrovend: meer dan een minuut per haar.

II)  Hoogfrekwente elektrolyse: de hoogfrekwente (5 tot 30 mHz) wisselstroom die langs de naald naar de haarwortel geleid wordt , produceert warmte in de haarwortel, die daardoor vernietigd wordt. Hier is het water en zout mengsel van belang als geleider tussen naald en haarwortel. Het hoogfrekwent  beïnvloedt  de haren , los van hun kleur , hetgeen  het effect op bleke en fijne haren verklaart ,die niet of nauwelijks behandelbaar zijn met gelijk welke soort van laser . Deze vorm van elektrolyse is veel sneller dan galvanische elektrolyse , slechts enkele seconden per haar. Het vernietigend vermogen is echter niet zo groot als bij het galvanische proces . De redenen  zijn de  verschillen in haardikte (dikke schaamharen hebben meer stroom nodig dan dunne) , en  misvormde haarzakjes , die maken  dat de afstand van de naaldpunt tot de haarwortel te groot is.

III) Gemengde  elektrolyse: Door zowel gelijk- als wissel-stroom toe te passen worden de sterke punten van de beide methoden gecombineerd. Dit is dan  de  doeltreffendste manier  tot nu toe.

Als elektrolyse goed uitgevoerd wordt zullen er zelden verbrandingsplekken en littekens ontstaan. Wel kan   irritatie en zwelling voorkomen. Het is belangrijk dat de naald in de richting van het  haar tot aan de bodem van het  haarzakje geplaatst wordt . Scheren beinvloedt het groeien van het haar niet , wel verhoogt het de doeltreffendheid van een elektrolyse. Daarom wordt het  aanbevolen , zich  1 tot 5 dagen voor de toepassing van een elektrolyse , te  scheren .

Welke  zijn de verschillen tussen laser- technologie en elektrolyse?
Het belangrijkste  verschil is ,dat  bij elektrolyse,  elk haar individueel behandeld wordt , terwijl bijvoorbeeld een IPL- laser , verschillende haarzakjes tegelijkertijd kan bereiken.

J) Biologisch ontharen met enzymen .
Degenen voor wie zowel de licht(flits) methode als het elektrisch ontharen ongeschikt is , of  liever geen behandeling met apparaten ondergaan , kan permanent ontharen met behulp van enzymen een alternatief zijn. Dit is  een  biologische  ontharingsmethode op basis van natuurlijke enzymen (trypsine). Een enzyme is een eiwit, dat een bepaalde reactie versnelt , een katalysator .Deze methode is relatief nieuw hier in de lage landen , maar wordt al 8 jaar in Zwitserland , Spanje, Duitsland, enz. gebruikt . Ze is onschadelijk , kan op elk behaard deel van het lichaam toegepast worden , en is  geschikt voor een  huid met blonde of grijze haartjes. Deze werkwijze kan ook toegepast worden tijdens  de zomer , wanneer de huid gebruind is. Bij opeenvolgende behandelingen met goedgekozen tussenpozen , keren haartjes  later terug , maar worden dunner, en blijven uiteindelijk weg. Er bestaan preparaten die samengesteld zijn uit de natuurlijke enzymen trypsine, chrysotripsine en papeïne .Ze worden  na harsen in de door het harsen geopende haarkanalen aangebracht door middel van iontheforese.Dit  is een doeltreffende en pijnloze manier , om een geneesmiddel in een weefsel toe te dienen. De in de enzymen  aanwezige stoffen splitsen de cellen die aanzetten tot haargroei  bij de haarwortel en zetten deze om in aminozuren, lichaamseigen stoffen die via de natuurlijke wegen het lichaam  verlaten. Zo wordt het opnieuw groeien van de verwijderde haren onmogelijk gemaakt. Bijvoorbeeld op  oksels en onderbenen, komt er na 5 behandelingen  geen haar meer terug . Sommige enzyme-systemen gebruiken  twee gels (de inhibitor en de activator) die na een ontharing met was of een andere methode , in de huid gemasseerd worden, waarbij het weer  het enzyme trypsine is ,dat  zorgt voor een duurzame verwijdering van de haren. De enzyme-behandeling  werkt bij alle soorten huid- en haartypen , dus ook bij personen  die niet of slecht reageren op een IPL of laser - behandeling . Ze  wordt  goed  verdragen en heeft geen bijwerkingen . De behandeling duurt relatief kort , en zon of zonnebank , voorafgaand aan de behandeling , heeft geen invloed op de doelmatigheid . De enzymen werkwijze wordt soms gebruikt in combinatie met azulen-olie .

K) Tot slot nog een  kort overzicht van de huidtypes , aan de hand waarvan , een specifieke laser-behandeling gekozen wordt door de behandelende professioneel:
1)  wit , ros(t) of blond haar , gezicht met blauwe ogen : de huid verbrandt altijd , en men kan hem geen mooie bruine tint geven .
2)  idem + hazelnootkleurige huid , en groene ogen : de huid verbrandt meestal , en men kan hem slechts met moeite een mooie bruine tint geven .
3)  lichtbruine huid , middellandse zee -type ,gelijk welke haarkleur, of kleur van de ogen : bruint geleidelijk , verbrandt lichtjes .
4)  bruine huid , typisch mediterraneaans . Verbrandt zelden of nooit , bruint gemakkelijk.
5)   Donkerbruine huid , bijvoorbeeld  type uit het midden- oosten .  Verbrandt niet ,bruint zeer gemakkelijk .
6)  Zwarte huid , bijvoorbeeld afrikaans of zuidamerikaans..  Verbrandt nooit , bruint vanzelf .

Gelaat-verzorging .
I)De ouder wordende huid.
Als men iemand’s leeftijd wil  raden, volstaat het  naar de huid te kijken. Daarop laat de tijd zijn sporen het sterkste na. Bekijk de gladde, soepele en gespannen huid van tieners, de  slappere en droge huid op middelbare leeftijd , en de gerimpelde huid van hoogbejaarden.  Vooral de hals en de handen verraden iemand’s leeftijd.Niet alleen het uiterlijk van de huid verandert in de loop der jaren ,ook haar eigenschappen .Alle functies van de huid , zoals bescherming ,het regelen van de lichaamstemperatuur , de uitscheiding van afbraakprodukten ,de sensoriele eigenschappen , d.w.z. de waarneming van temperatuur , pijn ,tastzin , verminderen op latere leeftijd .De dunner geworden huid wordt gemakkelijk beschadigd , de zweetproduktie neemt af , net zoals het pijngevoel , zodat men niet  snel vaststelt of men ergens een ontsteking heeft . Kan men iets tegen  veroudering  doen? Niet zeer veel , omdat de verloren elasticiteit van de huid , eens dat ze verdwenen is , niet meer terugkeert . Daaraan verhelpen geen gymnastiek -oefeningen of maskers meer  ,alhoewel vooral massages de huid er tijdelijk wat beter laten uitzien ,omdat ze de bloedcirculatie stimuleren . Een goede spiermassage kan verlichting brengen  , omdat de spieren zich hierdoor kunnen ontspannen en het bloed sneller gaat stromen, waardoor de afvalstoffen sneller uit de pijnlijke spieren  verwijderd worden .Maskers reinigen de huid en verwijderen dode cellen. Ze voelen weldoende aan .Door een verstandige huidverzorging kan men  het verouderingsproces een ganse tijd uitstellen .
II) De beschermende functie van de huid is  belangrijk, misschien wel de belangrijkste functie. Zij biedt  niet alleen passieve weerstand tegen uitwendige mechanische en chemische inwerkingen , bedreigingen van buitenaf uit onze omgeving , maar  zij beschermt  het lichaam ook  tegen ziektekiemen. Als men een cultuur van schadelijke bacteriën op een gezonde huid aanbrengt, blijkt dat deze bacteriën na een half uur  allemaal verdwenen zijn. Dat is  het gevolg van een  zuurmantel op en rond  onze huid. Die zuurmantel bestaat uit een dun laagje vetzuren en vetten ,die door de talg- en zweetklieren  worden uitgescheiden, en een bacteriën-dodende laag vormt boven op onze huid. Men ziet ze niet, maar ze is er altijd. Bij de verzorging van de huid is het dan ook belangrijk  de zuurmantel  intact te laten. Dit betekent  dat men de huid niet te vaak met sterke zeep of vetoplossende preparaten mag wassen.Bovendien komen er , over onze ganse huid-oppervlakte verspreid , 210 soorten nuttige microben voor , die men best laat leven ,en waarvan men  het bestaan toch niet opmerkt of aanvoelt .
III) Om de huid soepel en fris te houden zijn water, lucht, licht en een gezonde voeding nodig. Water is essentieel, want voorkomt de uitdroging van de huid en houdt haar  veerkrachtig. Water hebben we allemaal elke dag nodig , minstens een liter. Een groot deel daarvan zweten we uit, maar ook  daar  profiteert de huid van ,omdat hij goed voorzien blijft van vocht , en dat is beter dan de beste crème die men er eventueel kan aan-of opsmeren .Een goede ademhaling van de lucht die we allemaal inademen, komt alle cellen ten goede, ook die van de huid. Zonlicht is nodig voor de vorming van vitamine D in de bovenste lagen van de huid. Die D slaat de huid voor de winter op.  Zonlicht heeft bovendien een bacterieen-dodende werking . De blootstelling van de huid aan zonlicht (op een niet overdreven wijze tegen huid-verbranding en afpelling)  zorgt ook voor een gezonde huidskleur, en voor een gave huid zonder pukkeltjes. Dat de huid reageert op frisse lucht , bewijst  een wandeling langs de zee op de zeedijk , of in de bossen ,waarna men er stralend en rozig uitziet.  Omgekeerd krijgt de huid een grauwe en grijze tint na een paar dagen verblijf in rokerige, bedompte ruimten .Onder onze huid-belagers komen  de  uitlaatgassen en afbraakprodukten van de chemische industrie voor ,en van de vele auto’s op straat,die nog niet door de autokeuring geraakt zijn.  Wat de sigaretten-rokers betreft , is er nu gelukkig  een wet gestemd die vanaf 2010 het roken in alle publieke gelegenheden , ook in gewone cafe’s verbiedt . Het werd tijd ,niet alleen voor de stank ,maar ook voor de teer-afzetting in onze longen,waarvoor die rokers verantwoordelijk zijn als ze ons , in feite op een ongeoorloofde manier ,door hun gezelschap waar we niet op gesteld zijn , passief doen meeroken .Hun eigen longen zijn niet alleen gebitumeerd met asfalt ,  met vroeg of laat kortademheid tot gevolg , hoesten en uitspuwen van fluimen , hun eigen kinderen besmettend en benadelend ,zelfs nog voor hun geboorte , maar hun huid wordt grauw door bloedvaten aan de oppervlakte ,die nicotine in het bloed vervoeren.Wanneer de rokers dan ook nog  alcohol- drinkers zijn , worden de bloedvaten aan de oppervlakte van hun huid bovenmatig verwijd , waardoor  een opgeblazen rode kleur ontstaat, goed zichtbaar over de ganse oppervlakte van hun neus waarin buitengewoon grote porieen ontstaan , bijna gaten ,soms met haarbegroeiing op de neus ,vreselijk lelijk. Zo herkent men een alcoholist ."U bent wat u eet ",en dat is zichtbaar bij personen die teveel snoep en vet eten , die beiden een pafferige huid veroorzaken met een ongezonde kleur . Daartegen kan men best zoveel mogelijk verse groenten, fruit , noten en bruine granen eten ,aangevuld met eiwit-bevattende stoffen die allen samen  de vitaminen leveren waarvan de huid profiteert. Bijvoorbeeld een gebrek aan vitamine A , veroorzaakt  een droge huid.

IV)Huidtypen .
Als men  wat aan zijn  huid wil doen, kan men  eerst  nagaan welk type huid men heeft. Er zijn vier typen : 1) De normale huid is glad en soepel, de poriën zijn wel zichtbaar, maar niet verwijd , 2) een vette huid is glimmend met wijdere poriën, en  een neiging tot de vorming van  puistjes of mee-eters , 3)de gemengde of gecombineerde huid is alleen  vettig in het midden-gedeelte van het voorhoofd , de  neus en de kin. De zijkanten blijven droog. Dit type is waarschijnlijk het meest voorkomende , 4) de droge huid is glad, maar heeft de neiging op jengdige leeftijd reeds rimpels te  vertonen, vooral aan de hoeken van de ogen. De poriën zijn bijna onzichtbaar. Het komt wel  voor dat sommigen denken dat zij een droge huid hebben, omdat die  aan het afschilferen is. Dat verschijnsel kan echter ook voorkomen bij een vette huid, waarbij de poriën verstopt zijn door  proppen vet en  dode cellen. Voor het slapen gaan is het belangrijk make-up of crèmes te verwijderen, zodat de huidporiën niet verstopt geraken.
Zelfs indien  men denkt dat men weet welk type huid men heeft , is het verstandig toch even de volgende test  uit te voeren. Neem een papieren tissue en haal daar één laagje van af. Dep daarmee ‘s morgens meteen na het wakker worden uw gezicht. Als u een vette huid heeft wordt de tissue uitgesproken vet. Bij de gecombineerde types zal alleen de huid op voorhoofd en op de neus vet afgeven, terwijl dit aan de zijkanten niet het geval is.Een droge huid laat  geen vette afscheiding na op de tissue.

V) Elk type huid vereist een eigen huidverzorging. Over het algemeen bestaat de dagelijkse huidverzorging uit: a) schoonmaken , b) verfrissen , c) in conditie houden.
A)  Schoonmaken of reinigen .
Een normale huid kan men ‘s morgens het beste reinigen  met lauw water en een weinig zeep .‘s Avonds wordt eventuele make-up verwijderd met wat reinigingsmelk of speciale gezichtszeep.. Masseer een kleine hoeveelheid melk over de huid en haal die er dan met watte , tissues of een nat doekje weer af. Als het watje erg vuil is , herhaal dan de behandeling. Tenslotte wordt de huid met lauw water afgespoeld en  droog gedept. Een vette huid moet vaker en intenser worden gereinigd. Dat kan ‘s morgens gebeuren met water en zeep, en ‘s avonds  met reinigingscrème of melk en een lotion voor de laatste sporen vet. Een  intense reiniging bereikt men met een damp- of stoombad , met een kom met kokend water waar men het  gezicht vlak boven houdt met een grote handdoek over het hoofd en kom heen, zodat er zo weinig mogelijk damp verloren gaat .Laat de opstijgende hete waterdamp een twintigtal  minuten op de huid  inwerken. De reiniging van een droge huid geschiedt het beste met een crème  , gevolgd door een sterk verdunde lotion, bijvoorbeeld rozenwater. Dat verwijdert de laatste spoortjes vuil.Na het reinigen , ook met gezichtslotion op propjes watte , wordt een lichte beschermende crème  aangebracht voor overdag , en een vollere voedende voor ‘s nachts .
B) Verfrissen.
Het verfrisscn verloopt in het algemeen het eenvondigste met veel koud water dat men met de handen tegen de huid spat. Een goede manier bestaat er ook in , de huid te benevelen met  een  plantenverstuiver,die gevuld is met mineraal water.Gebruik de verstuiver enkel voor het gezicht. Een watje met alcohol geeft ook een fris gevoel ,maar  de zuurmantel van de huid wordt  erdoor opgelost en aangetast , en dat is beslist niet aan te raden voor een droge huid. Een vette huid  kan wel tegen een verfrissende lotion , die niet meer dan 20% alcohol bevat (aangeduid op de fles) .
C) In conditie houden tegen uitdroging ,kou , hitte , wind.
Men brengt op de huid een beschermend laagje aan , een crème die de schadelijke invloeden van het weer  kan tegengaan. Een dergelijke beschermende  crème wordt ‘s morgens aangebracht , na het reinigen van de huid .De beste basis-crème is een vochtvasthoudende , tegen het uitdrogen van de huid . Een mogelijk recept ,om hem zelf te maken is : vermeng olijfolie en bijenwas met veel water waarin enkel rozenblaadjes drijven , tot een zachte crème, die gemakkelijk uitsmeert op de huid . Hierdoor ontstaat een fris gevoel. ‘s Avonds is het beter een  vettere nacht-crème te gebruiken . Vooral personen met een droge huid en ouderen , zijn met een  nacht-crème  gebaat. Het opbrengen daarvan stimuleert de bloedsomloop , nadat de huid eerst gereinigd werd . Vervolgens brengt men  een tipje crème op de wangen, neus, voorhoofd en kin aan , en strijkt de crème uit met ronddraaiende bewegingen . De zachte massage met de vingers , stimuleert de bloedvoorziening. De afvoer van afvalstoffen via de lymfevaten wordt hierdoor versneld . Die lymfevaten lopen  vanuit de neus en mond in de richting van de hals en de kaak.

VI) Gezichts-masker .
Een belangrijke variante op  kosmetische crèmes, is het gelaat-masker. Dit is een zachte, gladde pasta, die men op het gezicht aanbrengt, rustig laat drogen en daarna afveegt. Een gezichtsmasker kan een  ontspannen gevoel veroorzaken  en een tijdelijke verbetering van de huidtoestand  tot gevolg hebben, maar aangezien  de poriën niet blijvend kleiner kunnen worden ,zullen  rimpels niet voorgoed verdwijnen.

1)Het eenvoudigste, maar ook meest toegepaste masker kan men  maken van het wit van een kippenei. Men kan het eiwit eerst tot schuim kloppen of meteen uitsmeren op het gelaat , het resultaat is  hetzelfde. Wanneer het eiwit droogt , zal het samentrekken , en daardoor rimpels in de huid tijdelijk gladder maken. Probeert u zich in de tijd dat het masker werkt , volledig te ontspannen. Doe de ogen dicht, trek een deken over u heen en leg de benen wat omhoog. Na een minuut of  twintig kan het masker met wat lauw of koud water afgewassen worden en voelt men zich geheel verfrist en ontspannen. Maar dat niet alleen; met het verwijderen van het masker zijn ook de oppervlakkige dode cellen van de huid verdwenen en voelt deze weer glad en veerkrachtig aan.
2)Veel vrouwen gebruiken verse groenten en vruchten die ze op de markt halen voor hun wekelijks masker , vooral omdat  vruchten en vruchtensappen desinfecterende eigenschappen hebben . Het doet er daarbij weinig toe wat men neemt, maar meestal is het komkommer . Plaats een kwart komkommer in een keukenmixer of snijdt de komkommer eerst in kleine stukjes en wrijf deze daarna door een zeef. Meng de aldus verkregen moes met twee eetlepels yoghurt en breng dit geheel aan op de huid. Het masker wordt wat harder wanneer men er het wit  van een kippenei doorheen  mengt.
 3) Wrijf een verse tomaat door een zeef en meng het tomatenmoes met wat havermeel tot een zalmkleurig, fris ruikend papje dat als een masker op het gelaat wordt aangebracht. De zuren in de tomaat veroorzaken  een grondige reiniging van de diepe porien. Een soortgelijk masker kan men maken met perenmoes. Of :
 Snij een tomaat in dunne plakjes en leg ze op de tevoren schoongemaakte huid, de schijfjes dicht tegen elkaar aan. Blijf een twintigtal minuten  ontspannen liggen en verwijder dan de schijfjes . Ook plakjes banaan leveren goede resultaten op. De huid wordt extra zacht als men haar na het masker schoonmaakt met tomatensap. Wortels kan men ook  gebruiken. Maak daarvan schijfjes, of wortelsap. Snij de wortels klein en verwerk ze in de vruchtenpers. Als men die niet in huis heeft , kan men de wortels ook, fijn gehakt, in een linnen lapje vouwen, en de wortels uitpersen door ze doorheen het lapje te wringen. Wrijf de huid gelijkmatig in met het sap . Vooral een droge, rimpelige huid knapt hiervan op.

Recept voor een kruiden/groenten-masker: hak twee eetlepels spinazie en twee eetlepels peterselie fijn en kook dit mengsel  gedurende een kwartier in een pan met een kopje water. Na volledige afkoeling wordt het sap gezeefd en met havermeel of eiwit aangedikt .Daarna op de huid aanbrengen .
4)  Een  snel werkend  eenvoudig masker kan men  maken met  twee eetlepels aardappel-zetmeel dat met één eetlepel warme melk tot een papje wordt geroerd. Dit masker droogt  snel en kan na een tiental minuten  afgewassen worden .
5)  Gezichtsmasker met citroen .Men verwarmt  op een zacht vuur (niet koken) het wit van een ei en het sap van een citroen, die goed door elkaar zijn geroerd. Blijven  roeren tijdens het verwarmen. Als het mengsel zalfachtig wordt,  het warm aanbrengen op de huid en een kwartier laten inwerken .
6) Citrusvrucht voor een vette huid.Een vette huid vraagt  om een licht zure behandeling. Citroensap is het aangewezen middel: het is zuur en bevat etherische oliën die ontstekingswerend zijn. Men wrijft de vette huid enkele dagen na elkaar in met het sap van een citroen. Na korte tijd   merkt men  dat de huid begint af te schilferen.Als deze plantaardige ‘peeling’ wat al te heftig doorgaat, kan men het sap van een citroen, het sap van een sinaasappel en van een grapefruit in gelijke delen mengen en daarmee de huid inwrijven.
7) Citroenlotion voor de handen : vermeng het sap van een citroen met een soeplepel glycerine en voeg daar enkele druppels Keuls water (eau de Cologne)  of een favoriet parfum aan toe. Deze lotion maakt de huid van de handen blank en glad. Indien  de citroen te irriterend werkt , kan men het citroensap verdunnen met gelijke delen hamamelis-water.
 8) Hoe vaak  gebeurt het , dat men na een dag lang werken doodmoe thuis komt , maar dan ‘s avonds toch nog  naar een feest of bijeenkomst moet, waar men het gevoel heeft , door iedereen bekeken te worden . Een snelle , half uur durende opknapbeurt  is in een dergelijk geval aangewezen .Men laat het bad half vol lopen met niet te heet water , en brengt een mengsel van wortelsap en tomatensap aan op de huid . Laat indrogen en wacht 5 tot 10 minuten. Stap dan in het bad en relax . Leg enkele klaargemaakte schelletjes van een aardappel op het gezicht , leun achterover in het water ,ontspannen met gesloten ogen .De door de huid opgeslorpte nuttige stoffen  van het wortelsap , tomatensap en aardappelschijfjes, veroorzaken een samentrekking van de huid. Stap na een kwartier uit het bad en ga in een badhanddoek gewikkeld op een bed liggen, nog steeds met de aardappelschijfjes op de gesloten oogleden. Ontspan. Na een kwartier liggen , sta recht , neem een koude douche , droog het lichaam goed af en besprenkel het met een goede kwaliteit welruikende body-lotion. Was het haar met een  zachte shampoo , spoel grondig na met een sproeier ,en droog het grondig af met een grof geweven handdoek , die daarna voorlopig op het haar blijft zitten .

VII) Foundation opbrengen ,dit is een grondlaag, die de huid egaliseert ,de basis van  make-up, vanwaar de benaming  ‘foundation’ waarin het woord ‘ le fond ‘ (bodem of grond) zit . Te dikke foundation kan men verdunnen door er een druppel  gezichtslotion aan toe te voegen .Een foundation is een ideaal produkt om de huid er mooier te laten uitzien. Ze bedekt oneffenheden en maakt een egale basis . Belangrijk is de kleur van de foundation. Men kan er de eigen huidskleur  een paar tinten mee veranderen.Als de kleur  van de huid past bij die van de ogen en het haar, dan moet de  foundation ook kloppen.De huid moet vooraf schoongemaakt zijn , vooraleer men foundation aanbrengt . Men neemt een weinig  foundation in de palm van de hand en brengt met één vinger kleine likjes aan op voorhoofd, neus, wangen en kin.  Alles naar buiten toe goed uitwrijven . Twee dunne laagjes staat mooier dan één dikke. Weinig rond de ogen gebruiken . Laat de foundation tot onder de punt van de kin doorlopen , de hals hoeft niet . Nog mooier wordt de make-up als men foundation aanbrengt met een vochtig  gemaakt, uttgeknepen sponsje.

Levendige wangen.
Voor wie ervan houdt zich op te maken, is een blusher  een bijna verplichte aanschaf. Dit rozerode of oranjeachtige middel beoogt elk gezicht een kleurige, levendige en gezonde aanblik te geven.Er bestaan twee typen blusher: poeder en crème. Poeder wordt verreweg het meest gebruikt. Men brengt het met een kwast op en daardoor kan  men  er  fijner mee werken. Bovendien blijft poeder langer zitten en glimt het niet snel. Crème wordt met de vingers aangebracht en uitgesmeerd en staat vooral mooi bij jongere vrouwen met een  gave huid. Het raadzaam zowel crème als poeder in huis te hebben omdat men met de combinatie  van beiden, de meest houdbare  make-up verkrijgt: eerst een dun laagje creme, dan de foundation  en daarover  poederblush , geeft een beeldschone make-up ,die veel langer blijft zitten dan normaal. Een paar punten zijn belangrijk bij het goed aanbrengen van een blusher. Ten eerste: de kleur,gekozen uit een  kleurlijstje .Lichte typen met blauwe ogen en blond haar zien er raar uit met een diep donkerrode blusher. Zwartharigen met een donkere huid en ogen zijn best af met   bruinige, gouden en aardetinten. Er is een belangrijke vuistregel waarmee men bijna alles in het gezicht kan veranderen. Dat is: donker verdoezelt, licht haalt op. Met andere woorden: alles wat men  in het gezicht donker maakt valt een beetje weg , alles wat men lichter maakt , haalt men naar voren ,zodat het meer aandacht krijgt. Met een donkere oogschaduw bijvoorbeeld, lijken diepliggende ogen nog dieper, terwijl ze door een lichtere kleur minder diep lijken.Brede kaken kan men met een donker poeder minder breed maken, een smal kopje lijkt wat voller met een licht kleurpoeder .Bij een rond gezicht  hoort de blusher midden op de wangen te zitten , zodat het gezicht smaller lijkt.Een kort, vierkant gezicht ziet er  evenwichtiger uit , als de blusher zoveel mogelijk aan de buitenkant van de ogen wordt aangebracht.Neem voor het aanbrengen van een blusher een vrij grote kwast. Bij alles wat iets met make-up te maken heeft , kan men best beseffen dat het beter is met weinig produkt te beginnen en langzaam op te bouwen , beter dan er een teveel te moeten afhalen .Zet de kwast lichtjes tegen de kant van de wang waar het haar boven het oor groeit. Werk  vandaar naar het midden van de wang toe. Werk de blusher ook goed uit naar  onder en naar boven . Langs de slaap bijvoorbeeld staat blusher altijd erg mooi. Neem telkens een beetje nieuw poeder op de kwast om de kleur te verdiepen en werk zo door.Als de kleur te sterk geworden is , poeder wat los gezichtspoeder over de wangen heen, de kleur wordt daardoor verzacht. Het aanbrengen van los, transparent poeder fixeert de make-up en matteert het gezicht .Bovendien vervaagt een weinig  poeder  de grenzen tussen verschillende kleuren, het maakt alles wat vloeiender.

VIII) Schoonheidsmiddelen en reinigingsmiddelen. Schoonheidsmiddelen, cosmetica, worden voor veel verschillende doeleinden gebruikt. Zij reinigen ,brengen vocht in, verdoezelen vlekjes, leggen nadruk op de mooie delen van het gezicht en maken de minder mooie zo onopvallend mogelijk .Het belangrijkste probleem bij deze produkten is dat sommige personen er allergisch kunnen voor zijn  en daardoor last  krijgen van uitslag,  jeuk, zwellingen  en rode  plekken. Een van de vele voorkomende vormen van overgevoeligheid voor cosmetica ,is  lippenstift-dermatitis, dit is  een huidontsteking veroorzaakt door kleurstof in  de lippenstift. Vele crémes en lotions bevatten als basisstof lanotint (wolvet, opgelost in alcohol), een krachtig allergeen, dat bij vele mensen overgevoeligheid en allergische huidreacties veroorzaakt. Ook mascara (accentueert de wimpers) is nogal eens de oorzaak van een allergische reactie, die zich dan uit in opgezette oogleden en zwellingen rond de ogen. Nagellak kan netelroos  veroorzaken op  plaatsen waar de huid in aanraking komt met de lak. Ook parfums,  verwerkt in cosmetische produkten, kunnen allergische reacties veroorzaken. De meest voorkomende reactie is de huidirritatie, waarbij meer pigment wordt gevormd dan normaal, zodat er bruine vlekken op de huid ontstaan.
 Opmerking :
In de hierbovenstaande uiteenzetting werd niets gezegd over de opmaak van de ogen en hun omgeving , en van de lippen , omdat dit reeds gespecialiseerder cosmetica-onderwerpen zijn , niet  integreerbaar in onze planten-en-vruchten-komkommer-cosmetica .

De komkommer . (Cucumis sativus).
In een afzonderlijk hoofdstukje bekijken we de geneeskrachtige eigenschappen van planten en vruchten .De komkommer is er ene van en is een veredeling van de augurk. De komkommer is een eenjarige klimplant met reusachtige bladeren. Aan een stam kunnen tientallen vruchten groeien. De komkommer behoort tot de familie van de vruchtgroenten. Het is een vrucht die in Nederland en België vooral rauw als salade wordt gegeten. Ze behoort  tot hetzelfde geslacht als de meloen (Cucumis melo) en dezelfde familie als de courgette (Cucurbita pepo) . Dit zijn warmte-minnende planten en ze groeien bij ons het beste onder glas . Het fruit kan tot 60 centimeters lang worden en 10 centimeters in diameter , alhoewel de vruchten meestal kleiner van afmetingen zijn .  Komkommers mag men niet bewaren bij een te lage temperatuur. In groentenwinkels worden ze , eventueel gewikkeld in krimpfolie , meestal bewaard in een koele ruimte bij 10-12°C. Komkommer is de ideale groente , rijk is aan vitamines en mineralen ,als u aan het vermageren bent. Komkommer is een gezond alternatief voor snacks en snoep, als gezond  tussendoortje. Men kan van de komkommer  dikke schijfjes  snijden , deze een beetje uithollen en opvullen met kruidenkaas als aperitiefhapje.Let er op dat u de komkommer niet schilt. U moet hem  natuurlijk wel goed afspoelen met water.  Snij de kommer  in  schijfjes met schil en al. De meeste vitamines en antioxidanten zitten namelijk in de schil . Zo ook bioflavonoiden ( -> uitleg hierover : klikt  u met de muis op " vitamine P " in de linker kolom bovenaan deze site ).
Komkommers zitten vaak ,samen met andere ingredienten , in bokalen met " pickles " , onder meer geserveerd in de frietkramen op de markten.
Maak zelf komkommersoep en gaspacho met komkommer en tomaten.

1)  Een komkommer bevat de meeste vitamines , die we elke dag nodig hebben , namelijk de vitaminen B1 , B2 , B3 , B5 , B6 , C , foliumzuur , calcium , ijzer , magnesium , fosfor , kalium , zink en lipiden.Lipiden zijn vetachtige stoffen die het lichaam nodig heeft als energiebron (triglyceriden) en als bouwstof voor lichaamscellen en hormonen . Ze voorkomen en onderdrukken artherosclerose  . Ze bestrijden zoals fytosterol ,de slechte (= LDL-) cholesterol.
2)  Komkommer houdt de spieren gezond , het bindweefsel en de botten . Komkommer bevat veel water en hydrageert daardoor de huid , waardoor deze een glanzend uiterlijk verkrijgt .Drinkt men komkommersap , dan verdwijnen dikke wallen onder de ogen .
 Is ook aangewezen tegen brandwonden en dermatitis ( = een huidontsteking met een willekeurige oorzaak,vaak veroorzaakt door schadelijke bacillen , en die erg kan jeuken ) .
 3) Een salade met komkommer , vergroot onze vezel-inname , goed voor de gezondheid (met een reductie van hoge bloeddruk ), en van silicium ( klikt U met de muis op het hoofdstukje over silicium , in de linkse kolom bovenaan deze site ) .
 4) Wat zit er onder meer in een komkommer ? : 300 mg vezels , geen vet : nul gram , 2 g koolhydraten ,14 mg calcium , 30 mg vitamine B1 ( = thiamine ) , 10 mg vitamine B2 ( = riboflavine ) , 10 mg vitamine C , 124 mg kalium , 600 mg eiwitten , 1g andere stoffen samen , en 93 g water = totaal 100 gram . Bevat slechts 15 calorieën per 100 g , en is  dus niet dikke-buik-verwekkend .
 5) Heeft u last van celluliet (sinaasappelhuid als uiterlijk verschijnsel ,  die het gevolg is van een verstoorde stofwisseling in het bindweefsel) en een gerimpelde huid , wrijf er dan gedurende enkele minuten schilletjes komkommer over , en het resultaat zal zijn , dat u zich in badpak weer kunt vertonen in een zwembad , om bewonderd door de aanwezigen , rond te kuieren , of een duik in het water te nemen.
 6)Voor vrouwen , die een gezichtsmasker gebruiken om het gelaat op te frissen en de huid ervan te vernieuwen , is dezelfde komkommer-remedie aangewezen . De phyto-chemicalieën in de komkommer , veroorzaken een optimalisering van het collageen (= is een fundamenteel eiwit als  hoofdbestanddeel van het bindweefsel van de huid en is verantwoordelijk voor de stevigheid en elasticiteit van de huid) , verdichten en versterken deze , en elimineren het celluliet.
 7)Wenst u een grondige gezichtsmassage , snij dan een volledige komkommer in stukjes , kook deze met behoorlijk wat water in een grote pan , en van zodra het geheel begint te dampen , ga erover zitten met een handdoek over het hoofd en laat de dampen over het gelaat stromen .Het verzachtend , ontspannend aroma van de komkommer-dampen is niet alleen benefiet voor de huid , maar zal de lichaams-stress doen verdwijnen .
 8) Wanneer u zich ‘s namiddags vermoeid voelt , kunt u een stuk komkommer eten als bron van vitamine B , waarna u zich gedurende de daaropvolgende uren weer fit zult voelen .
 9) Vreten slakken en ander ongedierte uw met moeite geteelde planten op in de tuin , drijf dan een aluminium pin in de grond (in de aard van deze waarmee men bij het opslaan van een tent , de touwen en koorden naar vastlegt ) en steek er een pompoen over , in schilletjes gesneden . Hij zal scheikundig reageren met het aluminium , en een voor ons onwaarneembare geur afgeven , die  het ongedierte verdrijft .
 10) Bij snerpende hoofdpijn , of ter voorkoming daarvan , eet een komkommer . De electrolytische reactie van de essentiële voedingsstoffen in deze vrucht , zullen het lichaam weer in evenwicht brengen .Dat is  ook aan te raden juist voor het naar bed gaan , wanneer men moeilijk in slaap geraakt , of in die toestand op dat ogenblik hoofdpijn heeft door oververmoeidheid of andere stress-oorzaken .
 11) Bent u op een afspraak of op bezoek bij een geliefde , plots beseffend dat u een onwelruikende adem heeft , kauw gedurende een halve minuut op twee komkommerschijfjes , en de phytochemicalieën in de komkommer zullen de reuk-bacterieën doden en zorgen voor een frisse mond .
 12) Moet u deelnemen aan een belangrijke bijeenkomst , en beseft u op het laatste ogenblik dat u de gepaste schoensmeer niet in huis heeft , wrijf dan komkommerschijfjes op de schoenen , en de chemische stoffen erin zullen niet alleen de schoenen doen glanzen , maar zijn ook water-afstotend .
 13) Heeft u een deur met scharnieren in huis , of een ijzeren hekken buiten , dat knarst en piept bij het opendraaien , giet dan op het roterend gedeelte wat komkommersap , het gepiep zal ophouden.
 14) Schrijft u een brief met een pen , potlood of marker , en beging u een onvergeeflijke fout tijdens het schrijven , wrijf er over met een schijfje komkommer als verdwijn-truuk .
 15) Is de spiegel in de badkamer aangeslagen , tijdens het nemen van een warm bad ? Wrijf met een komkommer over het spiegeloppervlak en de damp-aanslag zal verdwijnen .
16) Heeft u in de badkamer roestvrij stalen of vernikkelde kranen , die zodanig vervuild zijn , dat u zich daar reeds jaren over ergert , wrijf ze dan grondig in met schijfjes komkommer , die de aanslag zullen verwijderen . Had u op enigerlei wijze zwart en vuil onder de vingernagels , maak dan van de gelegenheid gebruik , om er met een schijfje komkommer over en onder te gaan , dan kunt u uw handen (en blote voeten in sandalen ) weer aan iedereen tonen .

Recept:  komkommer-yoghurtsalade .
1 komkommer, 1 teentje knoflook, 1 sjalot,  1-2 eetlepels fijngeknipte verse munt of koriander, 2 1/2 deciliter  yoghurt, 4 fijngehakte noten. Halveer de met water afgespoelde en niet geschilde komkommer  in de lengte en verwijder het zaad. Rasp de helften boven een zeef. Pel de knoflook en de ui , en hak deze  fijn. Meng  de knoflook en ui doorheen de komkommer .Laat dit mengsel 10 minuten staan en giet het eventueel teveel aan vocht weg. Knip de blaadjes munt klein en strooi ze over het mengsel. Giet de yoghurt in een schaal en voeg er het totale komkommermengsel aan toe. Roeren. Laat de salade  koud worden. Garneer met de gehakte noten.